[p. 14]

Explicationnette

Commençons comme dans les romans-feuilletons du temps des diligences:

- Par un tiède après-midi où des nuages passaient que le vent poussait, chez cette célèbre mère Catherine qui décore depuis 1793, je crois, le très-renommé Mont-des-Martyrs, je fis la connaissance d'un jeune homme d'à peu près mon âge - j'ai vingt-deux ans - et qui se disait artiste ès belles-lettres, s'appelait Bodor Guila et était originaire de Betawi (Poulo-Djawa).

 

Mais finissons comme dans les oeuvres modernes et les discours de M. Alfred Jingle:

 

- Jeune homme - devenu idiot - dans sa poche trouvé manuscrit - conversion modernisme - docteur me l'a cédé - publié tel quel - assez curieux - avec portrait comme l'a vu Creixams - très intéressant - et certificat directeur asile - très aimable.

 

le trouveur.

[p. 15]

Verklarinkje

Laten we beginnen als in de romans-in-afleveringen uit de tijd van de dilligences:

- Op een lauwe namiddag, terwijl de wind de wolkengevaarten voortjoeg, maakte ik bij de roemruchte Mère Catherine die sinds ik meen 1793 de zeer befaamde Mont-des-Martyrs siert, kennis met een jongeman van ongeveer mijn leeftijd - ik ben tweeëntwintig jaar - die zichzelf kunstenaar in de schone letteren noemde, Bodor Guila heette en afkomstig was uit Betawi (Poulo-Djawa).

 

Maar laten we eindigen als in de moderne boeken en de redevoeringen van de heer Alfred Jingle:

 

- Jongeman - gek geworden - in zijn jaszak manuscript gevonden - bekering modernisme - als aan mij afgestaan - hoogst merkwaardig - als zodanig gepubliceerd - met portret naar het leven door Creixams - zeer belangwekkend - en verklaring van directeur inrichting - heel vriendelijk.

 

de vinder.

[p. 16]

Justification par le vieil Homère:

- Thestoride, beaucoup de choses sont obscures pour les hommes, mais rien, pour les hommes, n'est plus obscur que leur propre esprit.

(Epigrammes, V. Au Thestoride.)

Acte de foi de Bodor Guíla:

- Je sais que j'ai fait une quantité considérable de fautes, fautes de grammaire et de style, mais je les offre avec la même fierté qui m'a fait supprimer les signes de ponctuation et les majuscules. Je crois fermement qu'après le manque de forme, la présence de mes fautes constituera un charme de plus.

Synthèse:

Le fin Jean Cocteau: - Ce que le public te reproche, cultive-le, c'est toi!

Le cul de l'Echo: - Chic - moche - quoi?

 

Quand on me demande ce que je suis, je dis toujours: littérateur. Souvent, j'y ajoute: poète. Mais au fait, j'ai toujours menti. J'aurais dû dire: j'aimerais être littérateur et quelquefois il m'arrive d'écrire un vers et encore selon l'école ancienne, classique, disent les modernes qui seront classiques dans cinquante ans.

Je suis allé à Montmartre pour y chercher un extérieur; ainsi j'appelle une ambiance qui influe, car un bon extérieur doit aller vers l'intérieur. J'espère que je m'exprime encore sans extraordinarités mais j'ai lu hier soir une préface de Jean Cocteau et je crains d'être infecté. Et pour ne pas anticiper je préfèrerais ne pas l'être encore.

J'étais à Montmartre et je travaillais pour me mettre au courant des mouvements modernes. Mais je n'y comprenais rien. La plupart des artistes que je recontrais étaient fort

[p. 17]

Rechtvaardiging door de oude Homerus:

- Thestorides, veel zaken zijn duister voor de mensen, maar niets is voor de mensen duisterder dan hun eigen geest.

(Epigrammen, V. Aan Thestorides.)

Geloofbelijdenis van Bodor Guila

- Je weet dat ik een aanzienlijke hoeveelheid fouten heb gemaakt, taalfouten en stijlfouten, maar ik bied ze aan met dezelfde trots die me ertoe bracht leestekens en hoofdletters achterwege te laten. Ik ben er vast van overtuigd dat, nu de vorm ontbreekt, de aanwezigheid van mijn fouten een extra bekoorlijkheid vormt.

Synthese:

De fijnzinnige Jean Cocteau: Koester wat het publiek in je bespot - jijzelf bent dat!

Een verre Echo: - Chic - rot - wat?

 

Als ze me vragen wat ik ben, zeg ik altijd: literator. Vaak voeg ik er aan toe: dichter. Maar eigenlijk heb ik altijd gelogen. Ik had moeten zeggen: ik zou graag literator zijn, en soms gebeurt het wel eens dat ik een gedicht schrijf, en wel volgens de oude school, de ‘klassieke school’, zoals de modernen zeggen die over vijftig jaar klassiek zijn.

Ik ben naar Montmartre gegaan om een buitenkant te zoeken; zo noem ik een omgeving die je beïnvloedt, want een goede buitenkant loopt door tot in de binnenkant. Ik hoop dat ik me nog samenhangend uitdruk, want gisteravond heb ik een voorwoord van Jean Cocteau gelezen, en ik ben bang dat ik beïnvloed ben. En om niet vooruit te lopen zou ik dat liever nog niet willen zijn.

Ik was dus in Montmartre en deed mijn best om op de hoogte te raken van de moderne bewegingen. Maar ik be-

[p. 18]

modernes et me trouvaient douloureusement en retard. Je dépensais mes derniers sous à des livres modernes que je ne pouvais comprendre et j'en trouvais toujours plus à acheter que je ne comprendrais pas.

 

Un jour un homme qui avait vraiment un talent très spécial - mais je dois le désigner d'abord. Je le ferai par le lettre X qui figure dans son nom et n'est pourtant pas un X, mais je ne veux pas donner le nom complet car je ressens pour lui une sympathie marquée, je pourrais même dire que nous sommes amis, et je ne peux pas souffrir qu'on prononce mal le nom de quelqu'un qui a mon amitié.

(On prononce en général avec assez de soin les noms des enseignes.)

X me disait un jour, à la Place du Tertre, en me parlant d'un jeune littérateur qu'il connaissait fort bien:

- Il est un des plus grands entre les modernes. Il est très jeune, mais c'est un type doué.

Il ajoutait: - comme toi. Toi aussi, tu es jeune et doué, si tu pouvais rester assez longtemps avec nous, tu serais mort avant d'avoir trente ans.

- Sans blague! Tu en es sûr?

- Très sûr. Je t'ai étudié. Eh bien, je te dis, mon vieux, tu fabriqueras quelque chose et de très bien même, mais tu finiras avant que tu aies trente ans et avec la camisole de force.

Ce jour-là je me suis senti plus près des modernes que jamais auparavant. Un nouvel espoir se fixait en moi, - quelquepart.

 

J'allais à Montparnasse, je m'ennuyais à la Rotonde et je parlais l'anglais au Café du Dôme. A la Grande Chaumière je regardais une femme nue pliée en quatre et avec la peau très rose. Ensuite j'achetais un numéro de Montparnasse, cela me privait d'une tasse de café au lait. J'y trouvais avant tout une soi-disant poésie de Blaise Cendrars que j'ai comprise du commencement à la fin. Mais je la trouvais dégoûtante et

[p. 19]

greep er niets van. De meeste kunstenaars die ik tegenkwam waren erg modern en vonden mij een pijnlijk geval van achterlijkheid. Ik gaf mijn laatste centen uit aan moderne boeken waar ik niets van snapte, en ik vond er steeds meer om te kopen waar ik ook niets van zou snappen.

 

Op een dag zei een man die echt een heel speciale gave had - maar ik moet hem eerst even aanduiden. Dat zal ik dan doen met de letter X die in zijn naam voorkomt maar toch geen X is, maar ik wil niet zijn hele naam prijsgeven, want ik koester voor hem een diepe genegenheid. Ik kan zelfs wel zeggen dat we vrienden zijn, en ik zou niet kunnen hebben dat ze de naam van iemand die mijn vriendschap geniet verkeerd zouden uitspreken.

(Merknamen worden altijd zorgvuldig genoeg uitgesproken.)

X vertelde me op een dag op de Place du Tertre over een jonge literator die hij goed kende, en hij zei:

- Hij is een van de grootsten onder de modernen. Hij is nog erg jong, maar een begaafde vent.

Hij voegde eraan toe: - net als jij. Jij bent ook jong en begaafd, als je maar lang genoeg bij ons zou kunnen blijven zou je dood zijn vóór je dertigste.

- Geen geintje? Weet je 't zeker?

- Absoluut. Ik heb je bestudeerd. Laat mij je vertellen, jongen, dat jij wat in je mars hebt en niet zo weinig ook, maar vóór je dertigste eindig je in het dwangbuis.

Die dag voelde ik me dichter bij de modernen dan ooit tevoren. Een nieuwe hoop vestigde zich in me - ergens.

 

Ik ging naar Montparnasse, ik verveelde me in la Rotonde en ik sprak Engels in het Café du Dôme. In La Grande Chaumière keek ik naar een in vieren gevouwen naakte vrouw met een erg roze huid. Vervolgens kocht ik een nummer van Montparnasse, waarvoor ik mezelf een kop koffie ontzegde. Allereerst trof ik er een zogenaamd gedicht in aan van Blaise Cendrars, dat ik van begin tot eind heb begrepen. Maar ik

[p. 20]

heurtante comme de la mauvaise prose et point du tout originale. Cela traitait du ventre de madame sa mère lorsqu'il s'y trouvait encore et j'ai entendu parler à bord d'un steamer deux matelots avec beaucoup plus d'audace de ce même sujet. Leur langage était plus cru, plus osé et plus liquide et ils faisaient plus de trouvailles, car, Blaise Cendrars sait parfaitement comment était construit le ventre de sa mère, et les matelots n'en savaient que très peu de chose.

Sous cette poésie était imprimé une louange assez longue de l'auteur par certain Paul Husson, dont je n'avais jamais entendu parler, mais que j'inscrivis sur ma liste de personnes encore à connaître.

Pour être franc, j'étais très indigné de Blaise Cendrars. Mais je n'étais qu'un stupide garçonnet qui ne pouvait comprendre les modernes.

 

Alors j'ai fait la connaissance d'un littérateur qui écrivait des contes et aussi des poésies modernes. C'était un gentil garçon à barbe blonde, son prénom était Tristan. Il vivait pour un idéal assez grand, et sympathique. Je lui ai demandé l'explication de la poésie de Cendrars. Il la trouvait très belle et surtout très originale. Quand je lui disais que cela ne ressemblait point à ce que j'entendais par le mot ‘poésie’, il me raconta que mon éducation littéraire était en retard d'au moins cinquante ans. Et je crois qu'il était encore fort galant.

Il me faisait lire de ses vers que je regardais avec l'air d'un orang-outang qui doit soigner un nouveau-né. Le lendemain je m'efforçais d'écrire une poésie dans le même genre.

 
Donne-moi le dictionnaire:
 
donne-moi le jeu hagard des mots inattendus
 
qui se rangent dans une farandole
 
nouvelle.
 
Donne-moi le trentième mot du a:
 
abbatiale;
[p. 21]

vond het smakeloos en stuitend als slecht proza en absoluut niet origineel. Het ging over de buik van mevrouw zijn moeder toen hijzelf er nog in zat, en ik heb eens aan boord van een stoomschip twee matrozen aanmerkelijk stoutmoediger over datzelfde onderwerp horen praten. Hun taal was gewaagder, ruwer en vloeiender, en er zaten meer vondsten in, want Blaise Cendrars weet uitstekend hoe de buik van zijn moeder in elkaar zit en de matrozen wisten daar maar heel weinig van af.

Onder dat gedicht was een behoorlijk lange lofrede op de schrijver afgedrukt van een zekere Paul Husson, van wie ik nog nooit gehoord had, maar die ik op mijn lijstje van nog te leren kennen personen zette.

Eerlijk gezegd was ik erg verontwaardigd door Blaise Cendrars. Maar ik was dan ook maar een dom jongetje dat de modernen niet kon begrijpen.

 

Toen maakte ik kennis met een literator die sprookjes schreef en ook moderne gedichten. Het was een aardige jongen met een blonde baard en zijn voornaam was Tristan. Hij leefde voor een heel groot, sympathiek ideaal. Ik heb hem gevraagd dat gedicht van Cendrars uit te leggen. Hij vond het erg mooi en vooral erg origineel. Toen ik hem zei dat het helemaal niet leek op wat ik onder het woord ‘gedicht’ verstond, vertelde hij me dat mijn literaire ontwikkeling minstens vijftig jaar achterliep. En ik geloof dat hij zelfs nog beleefd wilde blijven.

Hij liet me wat van zijn eigen verzen lezen en ik bekeek ze met de blik van een orang-oetan die een zuigeling moet verzorgen. De volgende dag deed ik mijn best om net zo'n soort gedicht te schrijven.

 
Geef me het woordenboek:
 
geef me het wilde spel der onverwachte woorden
 
die zich rangschikken in een nieuwe
 
rondedans.
 
Geef me het dertigste woord van de a:
 
abdijkerk;
[p. 22]
 
et le cinquième mot du c:
 
cabane;
 
et le dernier mot du z:
 
zymologie;
 
et maintenant le premier mot du z:
 
zacinthe;
 
le dernier mot du r:
 
rythme;
 
au diable, au diable le rythme! -
 
donne-moi le vingtième mot compté en sens inverse du r:
 
runes;
 
idée mystique dans une mystique farandole!
 
J'ai passé le mot rustre, donne vite le mot rustre,
 
j'adore rustre,
 
et aussi rut et rutabaga,
 
et plein d'idées est rutacées.
 
Donne-moi le dernier mot,
 
pris sans faire attention, quelquepart:
 
compôte.
 
Compôte comme dernier accord,
 
accord guillotiné, sanglant:
 
compôte de cerises.
 
Abbatiale cabane zymologie zacinthe runes rustre rut
 
rutabaga rutacées compôte.
 
Comme scintillement d'étoiles fatiguées la mystique
 
farandole danse...

Le même jour nous nous rencontrions par hasard, tandis que j'avais sur moi le papier qui portait la poésie; je la lui ai fait lire. Il me corrigea une faute et me dit avec un doux sourire qu'il ne faisait pas mieux. Je lui dis avec un doux sourire que je la lui dédiais. Je la lui ai envoyée, soigneusement copiée, sur deux feuilles de bon papier. Il ne me l'a pas retournée. On peut trouver de plus sévères maîtres que Tristan.

[p. 23]
 
en het vijfde woord van de c:
 
cabaret;
 
en het laatste woord van de z:
 
zymologie;
 
en nu het eerste woord van de z:
 
zaad;
 
en het laatste woord van de r:
 
rythme;
 
naar de duivel met het rythme! -
 
geef me het twintigste woord van achteren van de r:
 
runen;
 
mystiek idee in een mystieke rondedans!
 
Ik heb het woord rund overgeslagen, geef gauw het woord
 
rund,
 
ik ben gek op rund,
 
en op rukken en rubber,
 
en hoe ideeënvol is rumbonen.
 
Geef me het laatste woord,
 
achteloos ergens uitgeplukt:
 
compôte.
 
Compôte als laatste accoord,
 
een bloedig, geguillotineerd accoord:
 
kersencompôte.
 
Abdijkerk cabaret zymologie zaad runen rund rukken rubber
 
rumbonen compôte.
 
Als een schittering van vermoeide sterren danst de
 
mystieke ronddans...

Diezelfde dag kwamen we elkaar toevallig tegen terwijl ik het papier met het gedicht erop bij me had; ik heb het hem laten lezen. Hij verbeterde een fout en zei met een mild glimlachje dat hij het niet beter zou doen. Ik zei hem met een mild glimlachje dat ik het aan hem opdroeg. Ik heb het hem opgestuurd, zorgvuldig overgeschreven op twee vellen mooi papier. Hij heeft ze me niet teruggestuurd. Je kunt je strengere leermeesters voorstellen dan Tristan.

[p. 24]

Quand je pense à lui, je vois à son côté un autre jeune homme, un tout jeune homme, avec un doux visage, un tout doux visage. De temps en temps ses bons yeux semblaient voir des mondes qui sombraient ou des armées de nuages en pleine bataille. Si on avait combiné son prénom avec celui de Cendrars on en aurait fait le nom illustre de Blaise Pascal. C'était lui que mon ami X avait nommé un des plus grands entre les modernes, et je suis certain qu'il ne l'aurait pas comparé avec moi mais avec Arthur Rimbaud s'il avait jamais pensé à ce dernier. Le jeune homme me trouvait sans doute bien peu intéressant et ne voulait jamais parler que très peu avec moi. J'ai donc accepté l'opinion de X sur lui sans investigation personnelle. Il est vrai que j'ai lu quelques-unes de ses poésies, mais c'était parfaitement normal que je ne les comprenais pas.

Ma foi, être compris par tout le monde, c'est livrer la preuve qu'on est banal. Etre compris par quelques-uns, c'est bientôt être compris par chacun. La meilleure garantie de n'être compris par aucun, c'est de ne pas se comprendre.

Puis: comprendre, - c'est le contraire de sentir. Or les gens de lettres (les vrais!), sont là pour louer tout ce qu'ils ne peuvent pas comprendre, puisqu'ils ne demandent qu'à sentir.

Hélas je ne peux sentir, sans comprendre. J'admets le grand talent du jeune littérateur, les yeux fermés.

Et les yeux fermés je lui ai fait cette tentative de poésie moderne que je lui dédie, le suppliant de ne pas comprendre. Seulement, j'ai des doutes. Car malgré tous mes efforts je me suis compris en l'écrivant.

 
La couleur de la Seine comme celle d'écureuils noyés,
 
entre minuit et minuit.
 
sur le Pont-Neuf, choyé par les amants des toiles,
 
je vois une longue ligne de moutons
 
accrochés à la balustrade, les queues dressées,
 
les dos collés par des couleurs criardes,
[p. 25]

Als ik aan hem denk, zie ik naast hem een andere jongeman, een hele jonge man met een zacht gezicht, een heel zacht gezicht. Zo nu en dan lijken zijn goede ogen verzonken werelden te zien, of wolkenlegers in hevige strijd gewikkeld. Als je zijn voornaam combineerde met die van Cendrars, dan kreeg je de roemrucht naam van Blaise Pascal. Hij was het die mijn vriend X een van de grootsten onder de modernen had genoemd, en ik weet zeker dat hij hem niet met mij maar met Arthur Rimbaud zou hebben vergeleken als hij even aan die laatste gedacht had. De jongeman vond mij ongetwijfeld weinig interessant en wilde maar heel weinig tegen mij zeggen. Ik heb de mening van X over hem maar overgenomen zonder persoonlijk een onderzoek in te stellen. Ik heb weliswaar een paar van zijn gedichten gelezen, maar het sprak vanzelf dat ik daar niets van begreep.

Geloof me: als iedereen je begrijpt bewijs je dat je platvloers bent. Als een paar mensen je begrijpen word je al gauw door iedereen begrepen. De beste garantie om nooit, door wie ook begrepen te worden, is jezelf niet te begrijpen.

Bovendien: begrijpen - dat is het tegenovergestelde van voelen. Vandaar dat de letterlievenden (de èchte!) er zijn om alles te prijzen wat ze niet kunnen begrijpen, omdat ze eisen dat er enkel gevoeld wordt.

Jammer genoeg kan ik niet voelen zonder te begrijpen. Ik erken blindelings dat de jonge literator een groot talent heeft.

En blindelings heb ik deze poging tot moderne poëzie gemaakt, die ik aan hem opdraag met de smeekbede er niets van te begrijpen. Ik heb alleen zo mijn twijfels. Want hoe ik ook mijn best deed, ik begreep mezelf toen ik het schreef.

 
De kleur van de Seine als van verdronken eekhoorns,
 
tussen middernacht en middernacht.
 
op de Pont-Neuf, vertroeteld door de lakenminnaars,
 
zie ik een lange rij schapen
 
opgehangen aan de leuning, de staarten gestrekt,
 
de ruggen beplakt met schreeuwende kleuren,
[p. 26]
 
comme des hommes-sandwich avec des pancartes-réclame
 
qui attaquent les yeux,
 
et vus de loin ils ressemblent à des hommes.
 
Et dans la Seine colorée par des ouïstitis noyés,
 
les moutons crachaient
 
des ronds,
 
de grands et de petits, et tous difformes.
 
Alors venait le petit Hercule,
 
qui n'avait pas encore étranglé les serpents,
 
mais déjà assez fort pour jeter le Pont-Neuf dans l'eau,
 
avec les moutons,
 
dans la Seine,
 
qui serait colorée par des moutons noyés.
 
Mais je voyais que le petit Hercule
 
regardait longuement les moutons
 
accrochés à la balustrade et crachant dans l'eau
 
avec leurs dos bariolés,
 
et le petit Hercule marchait vers un vieux mouton
 
qui semblait le grand-maître de tous,
 
comme un aéroplane enragé vers le squelette de la tour
 
Eiffel,
 
- point d'exclamation de la moderne poésie, -
 
le petit Hercule trapu
 
marchait droit vers le vieux mouton,
 
qui le long d'une barbe hirsute, rouge brique,
 
où les mouches s'étaient fourrées
 
comme des raisins dans un pain de Pâques,
 
salivait
 
dans l'eau.
 
Et le petit Hercule trapu
 
se plaçait à côté du vieux mouton,
 
parmi tous les autres moutons,
 
et collait son dos avec des couleurs criardes
 
et crachait
 
des ronds difformes dans l'eau.
[p. 27]
 
als sandwichmannen met reclameborden
 
die de ogen aanvallen,
 
en van veraf gezien lijken ze op mensen.
 
En in de Seine, gekleurd door verdronken aapjes,
 
spuugden de schapen
 
kringetjes,
 
grote en kleine en allemaal wanstaltig.
 
Toen kwam de kleine Hercules,
 
die de slangen nog niet gewurgd had,
 
maar al sterk genoeg was om de Pont-Neuf in het water te
 
gooien,
 
met de schapen,
 
in de Seine,
 
die gekleurd zou worden door verdronken schapen.
 
Maar ik zag dat de kleine Hercules
 
langdurig naar de schapen keek
 
die aan de leuning hingen en in het water spuugden
 
met hun bonte ruggen,
 
en de kleine Hercules liep op een oud schaap toe
 
dat de grootmeester van alle leek,
 
als een woedend vliegtuig dat zich op het geraamte van de
 
Eiffeltoren stort,
 
- uitroepteken van de moderne poëzie, -
 
de kleine, potige Hercules
 
liep recht op het oude schaap af,
 
dat langs zijn ruige, steenrode baard,
 
waarin vliegen zich hadden volgevreten
 
als rozijnen in een Paasbrood,
 
in het water
 
kwijlde.
 
En de kleine, potige Hercules
 
ging naast het oude schaap staan,
 
tussen al de andere schapen,
 
en beplakte zijn rug met schreeuwende kleuren
 
en spuugde
 
wanstaltige kringetjes in het water.
[p. 28]

Deux jours plus tard je quittais la Butte, après avoir craché moi-même, non pas dans la Seine, mais sur les pierres irrégulières de la Place du Tertre.

C'était un jour..., j'étais bien dégoûté de mon entourage ce jour-là, car j'avais trop pensé à une personne qui se trouvait en Italie. Une pipe trop courte me brûlait la langue. Je crachais et demandais à l'homme à côté de moi s'il cracherait aussi loin.

Il disait avec un petit sourire significatif:

- Je ne crache pas.

La pipe continuait de me brûler la langue; je crachais encore une fois. Alors il se leva.

-Si ça vous est égal, - me dit-il, - mettez vous à une autre table pour cracher. C'est très dégoûtant.

Cette fois-ci ce n'était plus la pipe qui me faisait cracher.

Alors il me quitta et s'en alla s'asseoir à une autre petite table. Je crachai quelque temps en solitude et ce soir-là à neuf heures je prenais le train pour Florence.

 

J'avais, dans le train, deux livres: Poètes d'aujourd'hui: l'orientation actuelle de la conscience lyrique, par Paul Neuhuys, et un fascicule d' Action.

Je les avais trouvés dans une librairie dont le directeur est un homme lettré et charmant. J'avais rencontré ce jour-là trois personnes qui ressemblaient à Napoléon: la première était une dame qui pratiquait l'amour sans droits réservés, la deuxième était l'homme qui n'aimait pas cracher, le libraire était la troisième. Il me trouvait toute une montagne de lecture moderne dont j'ignorais l'existence. La vie des lettres et des arts, l'Esprit Nouveau, Bauduin et son poème en trois plans, Céline Arnauld et Paul Dermée, et Juliette Roch et Marinetti, qu'il vantait fort. Et beaucoup encore que j'ai oublié. Mon Dieu je croyais connaître le terrain pourtant! Erreur - heureusement que j'ai le livre de Paul Neuhuys pour me guider. C'est un Belge, il a eu le temps d'observer; le jeune littérateur que j'aimerais voir comparé avec Arthur Rimbaud, l'a bien critiqué. Voilà enfin un homme qui

[p. 29]

Twee dagen later verliet ik de heuvel van Montmartre, na zelf ook gespuugd te hebben, niet in de Seine, maar op de hobbelige keien van de Place du Tertre.

Wat een dag... ik had die dag schoon genoeg van mijn omgeving want ik had teveel gedacht aan een persoon die in Italië zat. Een te kort pijpje schroeide mijn tong. Ik spuugde en vroeg aan de man naast me of hij net zo ver kon spugen.

Hij zei met een veelbetekenend glimlachje:

- Ik spuug niet.

De pijp schroeide nog steeds mijn tong; ik spuugde nog een keer. Toen stond hij op.

- Als 't u hetzelfde blijft - zei hij - wilt u dan aan een ander tafeltje gaan zitten spugen? Het is erg onsmakelijk.

Die keer was de pijp niet meer de reden dat ik spuugde.

Hij liep weg en ging aan een ander tafeltje zitten. Ik spuugde een paar keer in eenzaamheid en die avond om negen uur nam ik de trein naar Florence.

 

Ik had in de trein twee boeken bij me: Dichters van vandaag: de huidige oriëntatie en het lyrisch bewustzijn van Paul Neuhuys, en een aflevering van Action.

Ik had ze gevonden in en boekhandel die gedreven wordt door een geletterd en innemend man. Die dag had ik drie mensen ontmoet die op Napoleon leken: de eerste was een dame die de liefde bedreef zonder voorbehouden rechten, de tweede was de man die niet van spugen hield en de boekverkoper was de derde. Hij zocht een hele stapel boeken voor me bij elkaar waarvan ik het bestaan niet kende. Het leven der letteren en kunsten, De Nieuwe Geest, Bauduin en zijn gedicht op drie niveaus, Céline Arnauld en Paul Dermée, en Juliette Roch en Marinetti, van wie hij hoog opgaf. En nog meer, die ik vergeten ben. Grote God, en ik dacht nog wel dat ik er wat vanaf wist! Een vergissing - gelukkig dat ik nu het boek van Paul Neuhuys heb als gids. Hij is een Belg, hij heeft de tijd gehad om te observeren; de jonge literator die ik graag met Arthur Rimbaud vergeleken had gezien, had hem een goede kritiek gegeven. Eindelijk een man die het leek te begrijpen,

[p. 30]

semble comprendre, - il m'expliquera.

- Peut-être...

 

J'occupai un compartiment avec deux Italiens (des musiciens d'orchestre, je crois), qui se l'étaient habilement réservé. J'étais venu à temps pour me glisser dans l'association. La défense du compartiment. Ainsi nous n'avons pas dormi trop mal. Seulement, il y a toujours les odeurs et la musique.

 

Une demie-heure après-départ ils dormaient très en paix.

Mais une heure plus tard, nom de nom, ils dormaient tout-à-fait!

 

Je dormais délibérément.

A Aix-les-Bains, réveil. Maintenant les Poètes d'aujourd'hui.

 

Première leçon:

La poésie actuelle se plaît aux brèves notations et a rompu avec toute espèce de rhétorique. Rédiger signifie réduire.

Voilà quelque chose! Je suis heureux! Je puis donc être poète!

Rédiger est réduire. Je ne rédige plus. De brèves notations non rédigées: c'est écrire des télégrammes. Pourtant, on trouve des imbéciles qui rédigent leurs télégrammes; ils sont épiciers. Pour être poète, que ferais-je? J'écrirai de longs télégrammes, sentiments, idées, tout ce qui traverse mon coeur enfin - cet organe trop usé en littérature - et ma tête et mes oreilles et mes yeux et mon nez et mes molaires et mes intestins, - mais noté brièvement et sans rédiger.

Mais maintenant, puisque je passe pour littérateur, comment écrirai-je de la prose? J'ai trouvé. La prose, c'est mes télégrammes écrits l'un derrière l'autre. Mon papier sera noir.

[p. 31]

- hij zou het me uitleggen.

- Misschien...

 

Ik zat in een coupé met twee Italianen (orkestmusici, geloof ik) die de ruimte handig voor zichzelf hadden gereserveerd. Ik was net op tijd gekomen om me in het bondgenootschap in te dringen. De verdediging van de coupé. Vandaar dat we niet al te slecht hebben geslapen. Alleen waren er wel die luchtjes en die muziek.

 

Een half uur na het vertrek lagen ze vredig te slapen

Maar een uur later, sodeju, sliepen ze volledig!

 

Ik sliep vastberaden.

In Aix-les-Bains werd ik wakker. Nu de Dichters van vandaag.

 

Eerste les:

De poëzie van vandaag is gesteld op korte notities en heeft gebroken met elke vorm van rhetoriek. Formuleren betekent beperken.

Daar heb ik wat aan! Wat een bof! Ik kan dus best dichter zijn!

Formuleren is beperken. Ik formuleer niet meer. Korte, ongeformuleerde notities: telegrammen schrijven dus. Toch zijn er idioten die hun telegrammen formuleren, de krentenkakkers. Wat moet ik dus doen om dichter te zijn? Ik schrijf lange telegrammen, gevoelens, ideeën, kortom alles wat er opkomt in mijn hart - dat in de literatuur zeer misbruikte orgaan - en mijn hoofd en mijn oren en mijn ogen en mijn neus en mijn kiezen en mijn ingewanden - maar wel kort genoteerd en zonder formulering.

Maar nu ik voor literator doorga: hoe moet ik dan proza schrijven? Ik heb het gevonden. Proza, dat is: mijn telegrammen achter elkaar geschreven, telkens weer het ene na het andere, het ene na het andere. Mijn papier zal er zwart van zien.

[p. 32]

La poésie, c'est mes télégrammes coupés n'importe où. Arranger, c'est toujours rédiger. Coupés n'importe où et é-crits l'un sous l'autre. Mon papier aura beaucoup de blanc.

L'un sous l'autre? Quelle blague! C'est dire qu'on a séparé les télégrammes un par un. Je rectifie: 3½ sous 2 et 5 sous 1⅛ et 4¾ sous 191/27 et tous les autres cas possibles.

 
Je suis le
 
poète des télégrammes inac
 
hevés
 
- lairs
 
Coup d'aigui -
 
ou d'estoc qui travers -
 
l'espr
 
it travaille
 
écrire vite n'arrangez pas les pensées
 
ne sont pas arr - les sentim - que diable
 
tout bondit ou est coupé par les ch
 
ocs du tr
 
ain.

Ah, j'ai trouvé. Je suis content, heureux, malgré l'odeur épouvantable de l'ail. Après tout ce n'est pas si difficile que ça, le métier de poète. Suffit de laisser du blanc. Courir, ne pas avoir le temps, - puisque nous vivons dans des temps frénétiques. Un train, ça va. On veut écrire éclairs et le wagon donne un coup de pied contre votre main. On écrit: - lairs. Le poème a gagné en valeur. Qui comprendra? Qui dira que c'est rédigé?

La sténographie a devancé la poésie actuelle. Quel poète qu'un sténographe qui a de l'instinct!

 

A Modane, j'avais terminé la lecture du fascicule d'Action. Mal dormir donne mal à la tête, lire ensuite un numéro d'Action, c'est avoir deux têtes qui tournent, en sens inverse, avec

[p. 33]

Poëzie, dat is: mijn telegrammen op willekeurige plaatsen in stukken gehakt. Rangschikken is altijd formuleren. Willekeurig in stukken gehakt en onder elkaar geschreven. Mijn papier zal heel wat wit bevatten.

Het ene onder het andere? Wat een flauwekul! Of je de telegrammen van elkaar zou moeten scheiden! herstel dus: 3½ onder 2 en 5 onder 1⅛ en 4¾ onder 191/27 en alle andere mogelijkheden.

 
Ik ben de
 
dichter der onaf
 
gemaakte
 
-iksem
 
telegrammen
 
Speldepr-
 
of degenstoot die door-
 
de ge
 
est werkt
 
snel schrijven orden niet de gedachten
 
zijn niet geor- de gevoe- verdomme
 
alles springt of wordt verhakkeld door het sch
 
okken van de tr
 
ein.

Ah, ik heb het gevonden. Ik ben tevreden, blij, ondanks de verschrikkelijke knoflookstank. Eigenlijk is het allemaal zo moeilijk niet, dat dichterschap. Een kwestie van wit laten. Rennen, geen tijd hebben - omdat we in haastige tijden leven. Een trein, dat kan. Je wilt bliksem schrijven, en dan geeft de wagon een schop tegen je hand. En je schrijft - iksem. Het gedicht stijgt in waarde. Wie zal het begrijpen? Wie zal zeggen dat het geformuleerd is?

De stenografie is de huidige poëzie vooruit. Een stenograaf met instinct: wat een dichter!

 

In Modane had ik de aflevering van Action uit. Slecht slapen veroorzaakt hoofdpijn, daarna nog een nummer van Action lezen is of je twee hoofden hebt die in tegengestelde richting

[p. 34]

un bruit - peste, je ne puis m'exprimer davantage, voilà deux minutes que je cherche. Heureusement qu'il m'est permis de ne pas rédiger. Avec un bruit - que personne ne saura. Alors...

Après Modane j'ai cherché la guérison dans la lecture régulière d'un appétissant Arsène Lupin. Le gentleman-cambrioleur est un grand médecin.

 

Une impression de la nuit passée. Vers deux heures, lorsque je devais me diriger vers le cabinet, je passais un compartiment de première classe où se trouvaient deux bébés.

Tous deux criaient.

L'un disait: - Aaah, aah, aaah.

Et l'autre: - Eok, èok, èok.

Alors tous deux furent apaisés et l'un ne faisait plus rien que baver.

Mais l'autre disait encore: - Tjeh, tjeh, tjeh.

Et à la fin: - Tjjèèètt...

Je me suis arrêté devant la porte pour les écouter et j'ai oublié que je devais aller au cabinet. C'était incompréhensiblement beau.

C'était naïf, spontané, et vrai les expressions d'âme de ces purs bébés. J'ai senti surtout dans le deuxième un poète en état primitif.

 

Et puis Florence. Après une deuxième nuit dans le train, après avoir passé la mer, toujours m'éloignant plus du Sacré-Coeur et de Montmartre, comme Blaise Cendrars et la petite prostituée dans le Transsibérien. Mais moi, malheureux, je n'avais pas de Jeanne, ni de Nini, ni de Chichi, ni de Mado, ni de Dodo, ni de Dada, ni de Caca. Il y avait deux Italiens qui puaient l'ail.

 
Et puis Florence.
 
Et puis Florence.
 
Nom de     j'ai besoin     d'être lyrique.
 
puis Florence.
 
La deuxième fois     j'y suis:
[p. 35]

tollen met eén geluid - verdomme, ik kan me niet meer uitdrukken, ik zoek nu al twee minuten. Gelukkig is het mij toegestaan niet te formuleren. Met een geluid - dat niemand zal kennen. Vandaar...

Na Modane zocht ik genezing in de ordentelijke lezing van een smakelijke Arsène Lupin. De gentleman-inbreker is een groot geneesheer.

 

Een indruk van afgelopen nacht. Rond twee uur, toen ik op pad moest naar het toilet, liep ik langs een eersteklasse-coupé, waarin zich twee baby's bevonden.

Allebei huilden ze.

De ene zei: - Aaah, aah, aaah.

En de andere: - Eok, èok, èok.

Vervolgens werden beiden gesust en de een deed niets anders meer dan kwijlen.

Maar de andere zei nog: - Tjeh, tjeh, tjeh.

En tenslotte: - tjèèèt...

Ik bleef voor de deur naar ze staan luisteren en vergat dat ik naar het toilet moest. Het was onbegrijpelijk mooi.

Het was argeloos, spontaan en echt, de zielsuitdrukking van die reine baby's. Ik voelde vooral in de tweede een dichter in ongerepte staat.

 

En toen Florence. Na nog een nacht in de trein, na een stuk langs de zee, steeds verder weg van de Sacré-Coeur en Montmartre, zoals Blaise Cendrars en het hoertje in de Transsibérien. Maar ik, ongelukkige, ik had geen Jeanne, geen Nini, geen Chichi, geen Mado, geen Dodo, geen Dada en geen Caca. Twee Italianen waren er, die naar knoflook stonken.

 
En toen Florence.
 
En dan Florence.
 
Alle donders,     heb zin om lyrisch te     .
 
En dan Florence.
 
De tweede     dat ik er ben:
[p. 36]
 
souvenirs, souvenirs!
 
vais à la chasse aux     ,
 
dans toutes les rues
 
des souvenirs.
 
Emmanuele et Mariette.
 
Le gros     avec une mèche.
 
Une voiture.
 
on trouve de l'ice     soda.
 
Je suis sensible comme     peau rose d'un gosse     ,
 
sensible comme un nouveau-né
 
qu'     a écorché...
 
Les cochers dorment     soleil.
 
Comme il fait chaud.
 
Arno est vert.
 
Fratelli Coppini,     , chauve, chauve,
 
comme des moines     dans de longs vêtements.
 
Ponte     : bijoux.
 
Mariette avait un collier     cou
 
et une amie
 
dinde     des airs de paon.
 
Sasrifelli:
 
le sourire d'or     concierge
 
et le chasseur a     fiancée à Lyon.
 
Via Tornabuoni:
 
ai passé une boutique où     achetions presque
 
le portrait de
 
avec un chapeau sur sa     trop propre,
 
mais c'était     et trop cher,
 
et plus     ça n'y était plus.
 
Mariette!
 
Via Porta Rossa:
 
bar,
 
espresso;
 
je prenais toujours un     ,
 
mais aujourd'hui je connais un     mot,
 
je commande un capuccino.
 
avocat rêveur
[p. 37]
 
herinneringen,     !
 
Ik ga op jacht naar     herinneringen,
 
in alle straten
 
herinneringen,
 
Emmanuele en Mariette.
 
De dikke     met zijn lok.
 
Een wagen.
 
vind je ice cream soda.
 
ben zo gevoelig als de     huid van een blond jochie,
 
als een pasgeborene
 
die ze     hebben...
 
De koetsiers slapen in     zon.
 
Wat is het warm.
 
Arno is groen.
 
Fratelli Coppini,     , kaal, kaal,
 
als Florentijnse monniken     lange gewaden.
 
Ponte Vecchio: juweel.
 
had een halssnoer om
 
en     vriendin,
 
een kip zonder kop     een air als een pauw.
 
Sasrifelli:
 
de gouden glimlach van     concierge
 
en de piccolo heeft     verloofde in Lyon.
 
Via Tornabuoni:
 
ben langs een winkel gelopen     we bijna
 
het portret van     hadden gekocht
 
met een hoed     zijn te nette hoofd,
 
maar     was kapot en te duur
 
later was het er niet     .
 
Mariette!
 
Via Porta Rossa:
 
bar,
 
espresso;
 
ik nam altijd een     ,
 
maar vandaag ken ik een     woord,
 
ik bestel een capuccino.
 
dromerige advocaat,
[p. 38]
 
qui parlait beaucoup     son sommeil
 
sur la philosophie,
 
a appris le mot capuccino
 
m'a payé mon dîner
 
une bouteille de vin blanc     Torino
 
et le capuccino
 
et     avons dit du mal de     poésie moderne.
 
Via Monalda:
 
je     enrhumé et je me mouche,
 
pas dans le mouchoir de
 
mais dans mon propre mouchoir
 
la Bianca,
 
le nom est     mon carnet;
 
je ne comprends     au menu:
 
ventresca all' olio
 
stracottato con piselli
 
tortino di
 
polpettone
 
osso bucco
 
stufato di
 
ravioli al pollo
 
une tache     timbre
 
...con patate
 
...composta
 
Je     du macaroni
 
et quelque chose     bon,
 
le garçon raconte beaucoup,     ,
 
je reçois du gélatineux avec     radis.
 
Un couteau,
 
je coupe     livre de Hello
 
le premier     s'appelle Ludovic,
 
antipathique, antipathique,
 
mon couteau est sâle.
 
Mariette,     n'est pas ici,
 
elle déjeune     l'avocat rêveur.
 
Palazzo Pitti:
 
et portraits;
[p. 39]
 
die veel praatte     zijn slaap
 
over filosofie,
 
heeft     het woord capuccino geleerd
 
en     diner betaald
 
en een fles     wijn uit Torino
 
en de
 
en we hebben kwaad gesproken     de moderne poëzie.
 
via Monalda:
 
word verkouden en snuit mijn
 
maar niet in de zakdoek     Mariette
 
maar in mijn eigen
 
Trattoria la Bianca
 
de naam     in mijn boekje;
 
ik begrijp     van het menu:
 
ventresca all'
 
storione stracottato con piselli
 
toritino     carciofi
 
polpettone
 
osso bucco
 
stufato     manzo
 
ravioli al pollo
 
een
 
...con patate
 
...composta
 
Ik vraag     macaroni
 
en iets lekkers,
 
de     vertelt veel, veel,
 
ik krijg     kleverigs met radijs.
 
Een mes,
 
snijd een boek van Hello     ,
 
het eerste sprookje heet Ludovic,
 
, antipathiek,
 
maar mijn mes is     .
 
Mariette die is hier niet,
 
luncht met de dromerige advocaat.
 
Pitti:
 
tentoonstelling en portretten;
[p. 40]
 
j'adore le portrait     Gordigiani
 
mais Mariette le trouve un     Fantin-Latour.
 
Encore un capuccino
 
mais     est un grand,
 
un capucin,
 
cruches grandes comme l'armée
 
Partout des inscriptions:
 
Mort aux     !
 
Et WI PIPI est vive     peuple.
 
Et maintenant le coiffeur:
 
barbe est comme un chardon,
 
j'ai le premier tirage     un favori.
 
Via Valfonda:
 
il     rase avec une tendresse infinie:
 
?
 
Du tout du tout.
 
Va     ,
 
Et puis la guerre,
 
artillerie     les Alpes,
 
et aqua di     ,
 
nous traduisons ensemble:
 
eau de     ,
 
Et maintenant un chapeau de
 
Via Strozzi:
 
un chapeau de     d'Italie,
 
quinze lires,
 
j’     l'air d'un bookmaker.
 
l'Arno:
 
souvenirs, souvenirs!
 
Je     aller à Montelupo
 
et à     Miniato
 
et à une chartreuse     j'ai oubliée
 
mais où     y an un puits et     grille et des roses
 
et     dinde dans l'herbe.
 
A     Miniato il pleuvait sur nous,
 
était énervée;
 
il pleut, il     , bergère
[p. 41]
 
ik     het portret van Gordigiani
 
maar     vind het een slechte Fantin-Latour.
 
een capuccino
 
maar dit is     grote,
 
een capucijn,
 
twee koppen     groot als het Duitse leger.
 
opschriften:
 
Dood aan de fascisten!
 
WI PIPI is leve het     .
 
En nu de kapper:
 
Mijn     lijkt wel een distel,
 
en     begint iets van bakkebaarden te     .
 
Via Valfonda:
 
hij scheert me     oneindige tederheid:
 
Male?
 
O nee,     nee.
 
Va bene.
 
En dan     oorlog,
 
artillerie in de Alpen,
 
aqua di Firenze,
 
wij vertalen     :
 
water van Florence.
 
En nu     strohoed.
 
Via Strozzi:
 
een Italiaanse     ,
 
vijftien lire,
 
ik zie eruit     een bookmaker.
 
Weer de Arno:
 
;herinneringen!
 
Ik wil naar Montelupo
 
naar San Miniato
 
en naar     karthuizerklooster dat ik vergeten ben
 
waar ze een put hebben     een hek en rozen
 
en     kalkoen in het gras.
 
In     Miniato hadden we regen,
 
Mariette     zich op;
 
het regent, regent,
[p. 42]
 
et brigadier, vous avez     .
 
Mariette, elle est belle comme     fée,
 
une fée de printemps     du songe d'une nuit     été,
 
- à bas la primavera     Botticelli! -
 
sa robe représente l'
 
et ses lèvres la jeune     :
 
elle est belle comme une     ,
 
ou comme un conte de     .

En Italie j'étais heureux. Pendant quatre jours j'étais trop heureux pour écrire une ligne. La pire situation est d'être trop actif pour le rêve et trop faible pour l'action. Je suis revenu à Montmartre, enviant les vaches qui broutaient. A Montmartre j'ai trouvé ce manuscrit dans ma poche. Comme il est rédigé toujours; quand donc aurai-je la liberté? Etudions les grands libres, il y a toujours le guide de Neuhuys dont la lecture m'a été coupée par le bonheur. J'en ai si peu profité. Pardon, si je suis toujours compréhensible. C'est, je le sens, un manque de tact et de talent.*

[p. 43]
 
en brigadier, u hebt gelijk.
 
is zo mooi als een     ,
 
een lentefee of een uit     midzomernachtsdroom,
 
- weg met de primavera     Botticelli! -
 
haar jurk symboliseert de
 
en haar lippen het jonge     :
 
Mariette is zo mooi als     sprookjesfee,
 
of als een sprookje.

In Italië was ik gelukkig. Vier dagen lang was ik te gelukkig om een regel te kunnen schrijven. De ergste toestand is als je te actief bent om te dromen en te zwak om iets te doen. Ik ben teruggegaan naar Montmartre, jaloers op alle grazende koeien. In Montmartre vond ik dit manuscript in mijn zak. Wat is het toch nog steeds geformuleerd; wanneer zou ik nu ooit de vrijheid smaken? Laat ik de grote vrijen eens bestuderen, ik heb tenslotte nog steeds de gids van Neuhuys, waarvan de lezing door het geluk werd onderbroken. Ik heb er zo weinig gebruik van gemaakt. Neem me niet kwalijk als ik nog steeds te volgen ben. Ik voel het, het is een kwestie van gebrek aan tact en aan talent.*

[p. 44]

Quand donc, Muse Moderne, arroseras-tu mon manuscrit d'incompréhensibilité?

 

A Montmartre, dans ma petite chambre rue Tholozé, je reprends ma lecture des Poètes d'aujourd'hui et le travail de mon manuscrit.

 

Deuxième leçon: Guillaume Apollinaire.

Avant de lire je me demande ce que je sais de lui. Il est mort; à la guerre si je ne me trompe. Il doit être chef d'école. Le libraire qui ressemblait à Napoléon disait que Marinetti avait plus de talent, non, il employait le mot génie. Je connais un portrait de lui par Henri Rousseau où il paraît un parvenu chinois. J'ai lu un livre intitulé Les trois don Juan par Guillaume Apollinaire, cela m'a excessivement ennuyé, mais c'est peut-être d'un autre Guillaume Apollinaire. J'ai voulu acheter un bouquin qui est bien de lui, Le poète assassiné, mais c'était une édition épuisée et horriblement chère. Il paraît que dans ce bouquin on parle de queue de vache quand on veut dire ma petite chérie. C'est rudement subtil. J'ai encore vu quelque part une poésie signée Guillaume Apollinaire, qui s'étalait sur une page en forme de pluie tombante. Ce n'était pas de la littérature en peinture (les modernes ont horreur de ça!), c'était du dessin en littérature, mais en collaboration avec un typographe habile. Un ami fit la remarque qu'il aurait voulu encore la signature en parapluie.

C'est tout.

C'est peu.

Illuminez-moi.

 

Deuxième leçon: Guillaume Apollinaire est l'organisateur de l'esprit nouveau: ‘C'est aux poètes à décider, écrit-il, s'ils ne veulent point entrer dans l'esprit nouveau, hors duquel il ne reste d'ouvertes que trois portes: celle des pastiches, celle de la satire et celle de la lamentation, aussi sublime soit-elle’.

[p. 45]

Wanneer, o Moderne Muze, zult ge mijn manuscript besprenkelen met onbegrijpelijkheid?

 

Op Montmartre, in mijn kamertje aan de Rue Tholozé, hervatte ik de lezing van de Dichters van vandaag en het werk aan mijn manuscript.

 

Tweede les: Guillaume Apollinaire.

Alvorens te gaan lezen vraag ik me af wat ik van hem weet. Hij is gestorven, in de oorlog als ik me niet vergis. Hij moet de leider van de school zijn. De boekverkoper die op Napoleon leek zei dat Marinetti meer talent had, nee, hij gebruikte het woord genie. Ik ken een portret van hem door Henri Rousseau, waarop hij op een Chinese parvenu lijkt. Ik heb een boek van Guillaume Apollinaire gelezen dat Les trois Don Juan heette en het verveelde me mateloos, maar dat was misschien een andere Guillaume Apollinaire. Ik heb een boek willen kopen dat wel degelijk van hem was, Le poète assassiné, maar dat was alleen nog antiquarisch te koop en verschrikkelijk duur. Het schijnt dat er in dat boek koeie-staart gezegd wordt als iemand mijn schatje bedoelt. Dat is donders subtiel. Ik heb ook nog eens ergens een gedicht van Guillaume Apollinaire gezien dat op de pagina was afgedrukt in de vorm van een regenbui. Het ging niet om literaire schilderkunst (de modernen verafschuwen dat!), het was een tekening in literatuur, maar in samenwerking met een handige typograaf. Een vriend merkte op dat hij de naam eronder graag in de vorm van een paraplu had gezien.

Dat is alles.

Het is weinig.

Geef mij opheldering.

 

Tweede les: Guillaume Apollinaire is de organisator van de Nieuwe Geest: ‘Het is aan de dichters om te beslissen’, zo schrijft hij, ‘of ze helemaal niet willen delen in die Nieuwe Geest, waarbuiten nog slechts drie deuren openstaan: die van de pastiche, die van de satire en die van de klaagzang, hoe verheven ook.’

[p. 46]

C'est écrasant pour moi. Le mot pastiches me brûle, je suis trop bête pour la satire et pas assez sublime pour la lamentation.

Mais voici un brin d'espoir! - Son oeuvre n'est pas une tentative, c'est un résultat. Avec lui, nous changeons notre ancienne habitude de penser. - J'abandonne la mauvaise route. Je quitte saint Aloyse et j'élève mes prières vers Apollinaire. Que son oeuvre ait comme résultat mes pauvres tentatives! Puisqu'il a le don de changer chez les autres leur ancienne habitude de penser, tout n'est pas encore perdu. Et les efforts des indignes sont les plus dignes efforts!

 

Voici Alcools qu'on m'a prêté.

 

Point de virgules, point de points. Pas un signe de ponctuation. Qui a trouvé cela? Que sais-je? et qu'importe? Il n'y a qu'à remercier. Je peux sauver les apparences de mes écrits vieillots. Merci, cher maître... Ah! pardon! Merci cher maître pour la leçon tout ira bien j'espère je ferai de mon mieux pourquoi faut-il garder des choses superflues dans la prose cher maître c'est inutile je chasse les points et les virgules de ma prose comme de ma poésie

Mais pourquoi avez-vous gardé si souvent la rime cher maître la rime après Walt Whitman c'est un peu fort Walt Whitman après tout comme on lui doit beaucoup quand on est moderne si j'étais grand poète vous remarquez que je chasse aussi bien les majuscules qui sont parfaitement inutiles j'écrirai avant tout une poésie à la gloire de Walt Whitman pardon les habitudes sont si fortes de walt whitman une chose comme ceci et ayez pitié si je manque de talent cher maître vous voyez que la bonne volonté y est

vienne le délire attendez ça je peux employer ça dans la poésie vienne le délire des grands subconscients qui bégayent ou hurlent mais ne peuvent s'exprimer.

[p. 47]

Vernietigend voor mij. Het woord pastiche staat me tegen, ik ben te dom voor satire en niet verheven genoeg voor de klaagzang.

Maar er is een sprankje hoop! - Zijn werk is geen poging maar een resultaat. Met hem veranderen wij onze vroegere gewoonte om te denken. - Ik verlaat het slechte pad. Ik verzaak aan Sint Aloysius en richt mijn gebeden tot Apollinaire. Dat zijn oeuvre mijn armzalige pogingen tot resultaat moge hebben! Als hij de gave heeft bij anderen de vroegere gewoonte om te denken te veranderen, dan is alles nog niet verloren. En de pogingen van de onwaardigen zijn de meest waardevolle pogingen!

 

Hier hebben we Alcools, dat ik geleend heb.

 

Geen komma's, geen punten. Niet een leesteken. Wie heeft dat bedacht? Weet ik veel? en wat doet het ertoe? Ik kan hem alleen maar dankbaar zijn. Ik kan het uiterlijk van mijn oude krabbels redden. Dank, goede meester... O, pardon! Dank goede meester voor deze les alles zal nu goed gaan hoop ik ik zal mijn best doen waarom zouden we overbodigheden in het proza handhaven goede meester dat is nutteloos ik gooi de punten en komma's mijn proza en poëzie uit

Maar waarom hebt u zo vaak het rijm gehandhaafd goede meester rijmen na Walt Whitman dat gaat toch wat ver tenslotte heb je aan Walt Whitman heel wat te danken als je modern bent als ik een groot dichter was zou u zien dat ik ook de hoofdletters eruit zou gooien want die zijn volledig nutteloos ik zal allereerst een gedicht schrijven ter ere van Walt Whitman pardon de macht der gewoonte van walt whitman iets als dit en heb medelijden als ik gebrek aan talent heb goede meester u ziet dat ik in ieder geval van goede wil ben

kome het delirium wacht even dat kan ik gebruiken in het gedicht kome het delirium van de grote onderbewusten die stotteren of brullen maar zich niet kunnen uitdrukken

[p. 48]
 
vienne le délire
 
il y est hourra hourra hourra
 
viennent les grands mots et les mots gros
 
et les mots hauts
 
hourra hourra hourra
 
éternité cosmogénie insubmersibilité
 
éclectisme bifurcation dualisme ésoterie
 
prosopopée réciprocation orthopédie cacophonie
 
oxydabilité et circumnavigation
 
je suis un grand poète
 
je viens de me découvrir
 
à partir d'aujourd'hui je suis un grand poète
 
ceci est mon premier poème
 
j'appartiens aux modernes
 
mais je n'appartiens pas aux modernes
 
j'appartiens à moi-même
 
 
 
je suis un poète vive la poésie
 
un homme s'est levé de l'autre côté de l'eau mouvante
 
il s'appelait walt whitman
 
il était blanc entre beaucoup de noirs
 
il était un grand poète
 
peut-être était-il plus grand poète que moi peut-être suis je
 
plus grand poète que lui personne ne pourra le dire
 
aussi cela n'importe il était poète-nu je suis poète-nu
 
nous sommes tous les deux poète-nu pour cela nous
 
n'avons rien à faire l'un avec l'autre
 
nous sommes tous les deux grand poète
 
il était grand poète
 
et je suis grand poète
 
 
 
hourra hourra hourra
 
vive la poésie
 
vive walt whitman
 
vive la poésie de walt whitman
[p. 49]
 
kome het delirium
 
het is er hoera hoera hoera
 
kome de grote woorden en de dikke woorden
 
en de hoge woorden
 
hoera hoera hoera
 
eeuwigheid wereldgeest onzinkbaarheid
 
eclectisme splitsing dualisme esoteriek
 
prosopopeia wederkerigheid orthopedie kakofonie
 
oxydeerbaarheid en wereldomzeiling
 
ik ben een groot dichter
 
ik heb mezelf net ontdekt
 
vanaf vandaag ben ik een groot dichter
 
dit is mijn eerste gedicht
 
ik behoor tot de modernen
 
maar ik behoor niet aan de modernen
 
ik behoor aan mezelf
 
 
 
ik ben een dichter leve de poëzie
 
er is een man opgestaan aan de overkant van het woelige
 
water
 
hij heette walt whitman
 
hij was blank tussen heel veel zwarten
 
hij was een groot dichter
 
misschien was hij een groter dichter dan ik misschien ben
 
ik een groter dichter dan hij niemand kan het zeggen
 
en het doet er ook niet toe hij was naaktdichter ik ben
 
naaktdichter wij zijn allebei naaktdichter daarom hebben
 
wij niets met elkaar te maken
 
we zijn allebei grote dichters
 
hij was een groot dichter
 
en ik ben een groot dichter
 
 
 
hoera hoera hoera
 
leve de poëzie
 
leve walt whitman
 
leve de poëzie van walt whitman
[p. 50]
 
un homme s'est levé de l'autre côté de l'eau bleue mou-
 
vante
 
il était le poète d'une poésie nouvelle
 
il était prophète barde et poète
 
il était plus incompréhensible que les prophètes bibliques
 
je sais cela
 
j'ai lu les prophètes bibliques et de ceux que je n'ai pas
 
lu j'ai entendu parler
 
je prends la bible et je cherche les noms des prophètes
 
j'ai lu esaïe ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu jérémie ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu ézéchiel ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu daniel ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu osée ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu joël ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu amos ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu abdias ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu jonas ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu michée ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu nahum ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu habacuc ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu sophonie ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu aggée ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu zacharie ou j'ai entendu parler de lui
 
j'ai lu malachie ou j'ai entendu parler de lui
 
 
 
je n'en ai pas compris un
 
je n'ai pas compris esaïe et pas compris jérémie
 
et pas compris ézéchiel et pas compris daniel
 
et pas compris osée et pas compris joël et pas
 
compris amos et pas compris abdias et pas
 
compris jonas et pas compris michée et pas
 
compris nahum et pas compris habacuc et pas
 
compris sophonie et pas compris aggée et
 
pas compris zacharie et pas compris malachie
[p. 51]
 
er is een man opgestaan aan de overkant van het blauwe
 
woelige water
 
hij was de dichter van een nieuwe poëzie
 
hij was profeet bard en dichter
 
hij was onbegrijpelijker dan de bijbelprofeten dat weet ik
 
ik heb de bijbelprofeten gelezen en over degenen die ik niet
 
heb gelezen heb ik gehoord
 
ik pak de bijbel en zoek de namen der profeten
 
ik heb jesaja gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb jeremia gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb ezechiël gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb daniël gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb hosea gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb joël gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb amos gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb obadja gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb jona gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb micha gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb nahum gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb habakuk gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb zefanja gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb haggaï gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb zacharia gelezen of ik heb over hem gehoord
 
ik heb maleachi gelezen of ik heb over hem gehoord
 
 
 
ik heb er niet een van begrepen
 
ik heb jesaja niet begrepen en jeremia niet begrepen
 
en ezechiël niet begrepen en daniël niet begrepen
 
en hosea niet begrepen en joël niet begrepen en
 
amos niet begrepen en obadja niet begrepen en jona niet
 
begrepen en micha niet begrepen en nahum niet begre-
 
pen en habakuk niet begrepen en zefanja niet begrepen
 
en haggaï niet begrepen en zacharia niet begrepen en
 
maleachi niet begrepen
[p. 52]
 
mais esaï s'est compris lui-même
 
mais jérémie s'est compris lui-même
 
mais ézéchiel s'est compris lui-même
 
mais daniel s'est compris lui-même
 
mais osée s'est compris lui-même
 
mais joël s'est compris lui-même
 
mais amos s'est compris lui-même
 
mais abdias s'est compris lui-même
 
mais jonas s'est compris lui-même
 
mais michée s'est compris lui-même
 
mais nahum s'est compris lui-même
 
mais habacuc s'est compris lui-même
 
mais sophonie s'est compris lui-même
 
mais aggée s'est compris lui-même
 
mais zacharie s'est compris lui-même
 
et malachie s'est compris lui-même
 
 
 
je n'ai pas compris walt whitman
 
d'autres ne l'ont pas compris
 
et walt whitman ne s'est pas compris
 
 
 
un chant de gloire pour walt whitman
 
la première fois je me suis approché de lui comme d'un
 
grand-prêtre
 
j'entrais dans le premier chant en dansant avec un joyeux
 
visage
 
le deuxième chant me trouvait avec une ride entre les
 
sourcils
 
au troisième et quatrième chant mon visage était contracté
 
toute une montagne de sable me tombait sur la cervelle
 
alors j'ai juré
 
 
 
la seconde fois je me suis approché de lui avec méfiance
 
comme un garçon d'un chien qui l'a déjà happé
 
mais je voulais devenir bons amis
 
ma main allait vers ses poèmes comme les doigts du
 
garçon vers les dents du chien
[p. 53]
 
maar jesaja heeft zichzelf begrepen
 
maar jeremia heeft zichzelf begrepen
 
maar ezechiël heeft zichzelf begrepen
 
maar daniël heeft zichzelf begrepen
 
maar hosea heeft zichzelf begrepen
 
maar joël heeft zichzelf begrepen
 
maar amos heeft zichzelf begrepen
 
maar obadja heeft zichzelf begrepen
 
maar jona heeft zichzelf begrepen
 
maar micha heeft zichzelf begrepen
 
maar nahum heeft zichzelf begrepen
 
maar habakuk heeft zichzelf begrepen
 
maar zefanja heeft zichzelf begrepen
 
maar haggaï heeft zichzelf begrepen
 
maar zacharia heeft zichzelf begrepen
 
maar maleachi heeft zichzelf begrepen
 
 
 
ik heb walt whitman niet begrepen
 
anderen hebben hem niet begrepen
 
en walt whitman heeft zichzelf niet begrepen
 
 
 
een gezang ter ere van walt whitman
 
de eerste maal dat ik hem naderde zoals men een
 
hogepriester nadert
 
trad ik de eerste zang binnen, al dansend met verheugd
 
gelaat
 
de tweede zang trof mij aan met een rimpel tussen de
 
wenkbrauwen
 
bij de derde en vierde zang was mijn gelaat geheel
 
vertrokken een hele berg zand werd over mijn brein
 
uitgestort en ik vloekte
 
 
 
de tweede maal naderde ik hem met argwaan, gelijk een
 
jongen de hond nadert die hem al eens gebeten heeft
 
maar ik wilde goede vrienden worden
 
mijn hand strekte zich naar zijn verzen uit als de vingers
 
van de jongen naar de tanden van de hond
[p. 54]
 
je m'étais chargé d'une lourde tâche et je faisais atten-
 
tion d'être confortablement assis
 
mes yeux commencent à glisser
 
mais les lignes sont rudes
 
les lignes sont rudes comme une voie de funiculaire
 
et pas comme les rails bien huilés d'un tramway
 
je ne pouvais avancer
 
alors j'ai juré de nouveau
 
 
 
la troisième fois j'ai bondi vers lui comme un caméléon
 
vers un insecte
 
j'ai voulu l'avaler d'un trait
 
hélas
 
je n'ai pas compris
 
et j'ai crié
 
j'ai dit merde tu es fou
 
ou je suis fou
 
 
 
je suis un poète je veux écrire des poésies
 
je ne veux pas être compris car walt whitman est poète
 
et incompréhensible comme les prophètes bibliques et je
 
ne veux pas être incompréhensible comme les prophètes
 
bibliques car être incompréhensible comme eux c'est de
 
la merde
 
je veux être plus incompréhensible
 
je veux être plus obscur que l'apocalypse de saint jean
 
et plus annoté que le cantique des cantiques
 
je suis un grand poète-nu
 
la poésie-nue est incompréhensible comme toutes les fem-
 
mes habillées
 
hourra hourra hourra
 
vive ma poésie
 
walt whitman a laissé la vieille poésie de côté il a chassé
 
la rime et chassé la raison et chassé le mètre et chassé
 
la musique et du rythme il ne s'est guère soucié
 
alors il a accouché d'une nouvelle poésie
 
après lui d'autres ont accouché d'une nouvelle poésie
[p. 55]
 
ik had een zware taak op me genomen en ik had ervoor
 
gezorgd dat ik gemakkelijk zat
 
mijn ogen beginnen te glijden
 
maar de regels zijn ruw
 
de regels zijn ruw als de rails van een kabelbaan en niets als
 
de goed geoliede rails van een tram
 
ik kwam niet vooruit
 
en weer vloekte ik
 
 
 
de derde maal sprong ik op hem als een kameleon op een
 
insect
 
ik wilde hem in één hap verslinden
 
helaas
 
ik heb het niet begrepen
 
en ik heb gehuild
 
ik zei verdomme jij bent gek
 
of ik ben gek
 
 
 
ik ben een dichter ik wil gedichten schrijven
 
ik wil niet begrepen worden want walt whitman is dichter
 
en onbegrijpelijk als de bijbelprofeten en ik wil niet
 
onbegrijpelijk zijn als de bijbelprofeten want
 
onbegrijpelijk zijn als zij stelt geen barst voor
 
 
 
ik wil onbegrijpelijker zijn
 
ik wil duisterder zijn dan de openbaring van johannes en
 
geannoteerder dan het hooglied
 
ik ben een groot naaktdichter
 
de naaktpoëzie is onbegrijpelijk zoals alle geklede vrouwen
 
hoera hoera hoera
 
leve mijn poëzie
 
walt whitman heeft de oude poëzie links laten liggen hij
 
heeft het rijm eruitgegooid en de logica eruitgegooid en
 
het metrum eruitgegooid en de muziek eruitgegooid en
 
om het ritme heeft hij zich nauwelijks bekommerd
 
en toen baarde hij een nieuwe poëzie
 
na hem hebben anderen een nieuwe poëzie gebaard
[p. 56]
 
aujourd'hui je vais accoucher d'une nouvelle poésie
 
ceci est ma poésie je l'ai fait tout à fait seul
 
qui lit ma poésie lit seulement moi
 
vive vive ma poésie
 
j'ai pris la vieille poésie et je l'ai maltraitée
 
j'ai donné des coups de pied à la raison j'ai mordu la rime
 
j'ai pincé le mètre et sur toute musique j'ai pissé et chié
 
et avec le rythme je me suis essuyé le cul
 
je ferai mes poèmes sans effort
 
j'oserai tout dire
 
qui lit mes poèmes lit seulement moi qui me lit ne me comprendra pas
 
je dirai ces salauds ne me comprennent pas ils n'ont pas
 
de cerveaux mais des limaces dans teurs têtes
 
car je serai sûr qu'ils ne me comprendront pas
 
car je sais que je serai capable d'écrire des poèmes
 
que je ne comprendrai pas moi-même
 
ce que je dis je dis
 
ce que je ne pense pas je ne pense pas
 
je déteste penser
 
on pensait dans les temps de charlemagne
 
je suis de mon temps
 
je m'occupe de mon temps comme de mon porte-monnaie
 
je suis un grand poète-nu ceci est ma poésie
 
ceci est ma grande poésie-nue
 
hourra hourra hourra

j'ai lu alcools j'ai trop compris le pasticheur en retard qui dort toujours en moi a été trop content de temps en temps je me méfie de vous cher maître

je passe à un autre je passe les calligrammes trop difficiles à trouver je vous remercie pour vos leçons cher maître mais vous ne m'avez pas appris assez

je passe à André Salmon pardon à andré salmon qui a écrit prikaz très facile à trouver pour le prix d'un franc c'est pas cher portrait compris mâchoire en avant et peindre qui vient

[p. 57]
 
vandaag zal ik een nieuwe poëzie baren dit is mijn poëzie
 
en ik heb haar helemaal alleen gemaakt
 
wie mijn poëzie leest leest enkel mij
 
leve leve mijn poëzie
 
ik heb de oude poëzie genomen en haar mishandeld
 
ik heb de logica geschopt en ik heb het rijm gebeten en ik
 
heb het metrum geknepen en op alle muziek heb ik
 
gepist en gescheten en met het ritme heb ik mijn reet
 
afgeveegd
 
ik zal mijn gedichten zonder inspanning maken
 
ik zal alles durven zeggen
 
wie mijn gedichten leest leest enkel mij en wie me niet leest
 
zal me niet begrijpen
 
ik zal die klootzakken die me niet begrijpen vertellen dat ze
 
geen hersens maar slakken in hun hoofd hebben
 
want ik zal zeker weten dat ze me niet zullen begrijpen
 
want ik weet dat ik in staat zal zijn gedichten te schrijven
 
die ik zelf niet zal begrijpen
 
wat ik zeg zeg ik
 
wat ik niet denk denk ik niet ik verafschuw denken
 
in de tijd van karei de grote dachten ze
 
ik ben van mijn eigen tijd
 
ik hou me bezig met mijn eigen tijd net als met mijn eigen
 
portemonnee
 
ik ben een groot naaktdichter dit is mijn poëzie
 
dit is mijn grote naaktpoëzie
 
hoera hoera hoera

ik heb alcools gelezen ik heb teveel begrepen de achtergebleven pastichemaker die nog altijd in mij sluimert is van tijd tot tijd tevreden geweest ik wantrouw u goede meester

ik stap over op een ander ik ga voorbij aan de calligrammes die te moeilijk te vinden zijn ik dank u voor uw lessen goede meester maar u hebt me niet genoeg geleerd

ik ga over tot André Salmon pardon tot andré salmon die prikaz heeft geschreven heel gemakkelijk te vinden voor één frank dat is niet duur portret met kin vooruit inbegrepen en

[p. 58]

d'être édité par la sirène et que j'ai lu et le manuscrit trouvé dans un chapeau qui est trop cher et qui me fait regretter que je n'ai trouvé mon manuscrit que dans ma poche

 

mais non en vérité ça ne marche pas

c'est rudement joli prikaz ça a enflammé la couverture de mon lit mais écoutez c'est déroutant un poème comme ça il y a là-dedans une poussière de ponctuation de quoi remplir le panthéon quand on vient de flanquer tous les points et virgules à la porte c'est affolant puis la rime au diable salmon c'est pas cher un franc pour prikaz mais je n'aime pas payer les tentations même un franc or trente-six millions de wagons de cochons comme jurait pivolo si je ne marchais pas d'un pas assez ferme déjà dans la route nouvelle je serais retombé dans mes mauvaises habitudes j'offre trente sous à l'ombre de lénine mais qu'on me fiche la paix

 

pour max jacob des vers

j'ai lu de lui tout ce que j'ai pu trouver cinématoma le roi de béotie le phanérogame le cornet à dés le laboratoire central la défense de tartufe et quelques lettres c'est que je le connais qu'il a des yeux impayables et un pli sur le nez

j'ai étudié pour comprendre ces yeux impayables et ce pli sur le nez le personnage de septime fébur dans le roman sans histoire et grosse de détails la négresse du sacré-coeur où les vérités ne sont considérées des vérités qu'après qu'on les ait roulées du sacré-coeur à la seine et on s'arrête au bord l'eau ayant la qualité de nettoyer

 

je ne les y ai pas retrouvés

j'ai vu assez souvent max jacob chez la mère catherine sans savoir que c'était max jacob puis tout d'un coup j'ai su par charley et j'étais très honteux de ne connaître de toute son oeuvre que le titre d'un roman je lui demandais ce qu'il faudrait lire il me conseillait cinématoma

 

j'aime mieux la défense de tartufe

[p. 59]

peindre dat net verschenen is bij la sirène en dat ik gelezen heb en le manuscrit trouvé dans un chapeau dat te duur is en waardoor ik ben gaan betreuren dat ik mijn manuscript maar gewoon in mijn zak heb gevonden

maar nee eerlijk gezegd is het niks

ontzettend leuk hoor prikaz mijn beddesprei ligt er nog dubbel van maar hoor eens zo'n gedicht is verwarrend er hangt zo'n stofwolk van interpunctie over dat je er het panthéon mee kunt vullen als je alle punten en komma's eruit gegooid hebt het is vreselijk en dan dat rijm weg met salmon een frank voor prikaz is niet veel maar ik hou er niet van voor mijn beproevingen te betalen al is het maar een frank wel zesendertig miljoen wagons zwijnen zoals pivolo vloekte als ik niet de nieuwe weg al met zeer vaste tred was ingeslagen zou ik weer in mijn slechte gewoonten vervallen ik offer dertig sous aan de schim van lenin maar laat me met rust

 

voor max jacob verzen

ik heb alles van hem gelezen wat ik vinden kon cinématoma le roi de béotie le phanérogame le cornet à dés le laboratoire central la défense de tartufe en een paar brieven het is dat ik hem ken en dat hij onbetaalbare ogen heeft en een rimpel boven zijn neus

om die onbetaalbare ogen en die rimpel boven zijn neus te begrijpen heb ik de figuur van septime fébur bestudeerd in de roman zonder verhaal en vol details la négresse du sacré-coeur waarin waarheden pas als waarheden beschouwd worden als men ze van de sacré-coeur naar de seine heeft gerold en aan de oever is blijven staan omdat dat water een reinigende werking heeft

ik heb ze er niet in teruggevonden

ik heb max jacob vaak gezien bij mère catherine zonder te weten dat hij max jacob was en toen opeens hoorde ik het van charley en ik schaamde me diep dat ik van zijn hele oeuvre alleen maar de titel van een roman kende ik vroeg hem wat ik moest lezen hij raadde me cinématoma aan

ik hou meer van la défense de tartufe

[p. 60]

j'aime mieux le max jacob présent et prêchant de la défense que le max jacob ventriloque de cinématoma mais la chanson de bon mirlifa m'a ravi

j'ai tâché de faire une pareille chose j'ai eu ce culot mais il y a la rime c'est très difficile pour un étranger mais je suis sûr que max jacob sera complaisant car il n'est pas comme déclare monsieur neuhuys le père de la jeune poésie j'ai horreur des omissions qui témoignent d'un manque de respect max jacob est le saint père de la jeune poésie

il est le complaisant saint père qui a la bonté sous son gilet et le je m'enfichisme derrière son pince-nez il se fichera de moi avec la plus douce complaisance je lui offre mes vers quand même je les dois à deux parties deux minuscules parties de son multiforme lui car m'a expliqué monsieur neuhuys son oeuvre est un indicateur inépuisable de genres inusités

 

j'ai fait de mon mieux pour comprendre et plus souvent je n'ai pas compris mais souvent j'ai ri et c'est pas peu je ne trouve jamais le chemin dans les indicateurs et monsieur neuhuys me permet de l'appeler un auteur difficile ceci à lui*



illustratie

 
tata     saint pierre tata saint pierre
 
dieu     a renié le bon
 
ça     il fut cloué pour ça ça
 
pieu     fut cloué à un
 
babah babah babah
 
pierre     pourquoi ce bon saint
 
clair     ne voyait-il plus
[p. 61]

ik hou meer van de aanwezige en prekende max jacob van de défense dan van de buiksprekende max jacob van cinématoma maar la chanson de bon mirlifa vond ik verrukkelijk

ik heb geprobeerd ook zoiets te maken zo brutaal ben ik wel maar er zit rijm in en dat is erg moeilijk voor een buitenlander maar ik weet zeker dat max jacob genadig zal zijn want hij is niet zoals meneer neuhuys beweert de vader van de jonge poëzie ik heb een hekel aan onvolledigheden die getuigen van gebrek aan eerbied max jacob is de heilige vader van de jonge poëzie

hij is de genadige heilige vader die onder zijn vest volzit met goedheid en achter zijn knijpbril met lamaarwaaien hij laat mij vast heel genadiglijk waaien ik draag mijn verzen toch aan hem op ik heb ze te danken aan twee delen twee minuscule deeltjes van zijn veelzijdige persoon want zoals meneer neuhuys me uitlegde is zijn oeuvre een onuitputtelijke gids voor ongebruikelijke genres

ik heb mijn best gedaan om te begrijpen en vaker heb ik het niet begrepen maar vaak heb ik gelachen en dat is niet niks in gidsen kan ik nooit de weg vinden en van meneer neuhuys mag ik hem een moeilijk auteur noemen dit is voor hem*



illustratie

 
jaja     sint piet jaja sint piet
 
verzaakt     die heeft de heer
 
dra     daarom werd hij gespijkerd
 
staak     gespijkerd aan een
 
nouja nouja nouja
 
piet     die goede sinter
 
niet     zag het zo helder
[p. 62]


illustratie

 
cocorico     le coq chantait
 
corico     chantait cocori
 
pas     mais il dit non je connais
 
coco     c'est un drôle de
 
flo     fla flori
 
pierre     on a cloué le bon saint
 
toc     tic tic tic tic toc toc toc
 
l'air     avec ses pattes en
 
médoc     donne un verre de
 
pierre     le bon saint pierre le bon saint
 
larron     est mort comme un
 
don     lon lari
 
débonnaire     il avait l'air si
 
bon     il avait l'air si
 
jambon     il aimait le
 
renié     s'il n'avait jamais
 
pipipépère     pépépipi
 
arrivé     c'était pas
 
tirelé     tin
 
clé     saint pierre saint pierre il a la
 
l'nez     la clé fourrée dans

le cornet à dés le laboratoire central m'ont appris l'imprévu l'imprévu c'est une vieille femme coupée en quatre après un duo d'amour mais max jacob doit préférer l'imprévu d'un baiser d'enfant après un autodafé

il doit détester les imprévus prévus l'imprévu prévu c'est l'imprévu expliqué une chose expliquée après est expliquée d'avance seul les imprévus qu'on n'explique jamais restent imprévus

 

à max jacob encore cette tentative d'imprévu

 
à la lumière de vers luisants ou d'étoiles tombantes ou de
 
gouttes brûlantes de suif de chandelles
 
sur du bitume et des pierres
[p. 63]


illustratie

 
kukeleku     de haan die riep
 
kuleku     die riep kukele
 
kwast     maar hij zei nee die rare
 
dedju     die ken ik niet
 
lu     tuture
 
droog     ze spijkerden hem hoog en
 
klop     tik tik tik tik klop klop klop
 
omhoog     zijn pootjes naar
 
op     daar nemen we een glaasje
 
piet     die goeie piet die goeie
 
pier     is dood gelijk een
 
lier     van tiere
 
niet     hij was beslist de kwaadste
 
klier     hij was beslist geen
 
sier     hij hield van goede
 
verzaakt     als hij de heer niet had
 
pierewiet     van pierewiet van
 
afgemaakt     was hij niet
 
laag     bij hoog en
 
vandaag     sint piet sint piet zit nog
 
maag     met die sleutel in zijn

Le cornet à dés en le laboratoire central hebben me het onvoorziene geleerd het onvoorziene is een oude vrouw die in vieren wordt gehakt na een liefdesduet maar ik denk dat max jacob de voorkeur geeft aan een kinderzoentje na een ketterverbranding

hij moet een hekel hebben aan het voorziene onvoorziene het voorziene onvoorziene is het uitgelegde onvoorziene iets dat achteraf wordt uitgelegd wordt van te voren uitgelegd alleen onvoorziene zaken die nooit worden uitgelegd blijven onvoorzien

voor max jacob ook deze poging tot het onvoorziene

 
bij het licht van glimwormen of van vallende sterren of van
 
brandende druppels kaarsvet
 
op asfalt en stenen
[p. 64]
 
à côté de l'hymne de camions clabaudants
 
dans une nuit mouchetée
 
un homme marchait
 
et un autre homme
 
et une femme
 
et le premier homme portait une auréole de débris de
 
verres qui chantaient
 
comme des moustiques follement amoureux
 
cet homme est moche et sa femme
 
est moche mais mon âme
 
veut être cet homme et sa femme
 
ce moche et sa bidoche
 
l'autre homme et la femme ne savaient pas
 
leurs dents grinçaient comme un frein sur des roues rou-
 
lants sur des rails
 
et dans la nuit mouchetée
 
à la lumière de vers luisants ou d'étoiles tombantes ou de
 
gouttes brûlantes de suif de chandelles
 
l'homme avec femme demandait à l'homme sans femme
 
y a-t-il de la pluie dans l'air

et était devenu irréparablement fou*

lui le diable avait parcouru toute ma collection de modernes porte ensuite je ramassai les livres qu'il avait semés autour de mer je me vis obligé d'appeler le patron pour le mettre à la ses jambes de le rendre originalement méchant je ne pus le calbataille de livres hurlant affreusement il me supplia entre faisant le poirier sur ses cornes au milieu d'un champ de époque quand je suis rentré tôt le matin j'ai trouvé le diable bibliothèque essaie donc de te mettre à la hauteur de ton ordonnai-je je pense que j'irai moi-même voici la clef de ma diable lettré mais rends-mois mon chapeau et mon costume

[p. 65]
 
naast de lofzang van blaffende vrachtwagens
 
in een gespikkelde nacht
 
liep een man
 
en nog een man
 
en een vrouw
 
en de eerste man droeg een aureool van scherven van
 
glazen die zongen
 
als waanzinnig verliefde muggen
 
deze man is lelijk en zijn vrouw
 
is lelijk maar mijn ziel
 
wil die man en zijn vrouw zijn
 
die lelijkerd en zijn wijf
 
de andere man en de vrouw wisten het niet
 
hun tanden knarsten als een rem op draaiende wielen op
 
een rails
 
en in de gespikkelde nacht
 
bij het licht van glimwormen of van vallende sterren of van
 
brandende druppels kaarsvet
 
vroeg de man met de vrouw aan de man zonder vrouw
 
zouden we het droog houden

gek geworden*

verzameling modernen doorgenomen en was ongeneeslijk die hij om zich heen had gestrooid de duivel had mijn hele roepen om hem eruit te zetten daarna vergaarde ik de boeken kon hem niet kalmeren ik zag me genoodzaakt de huisbaas te door hem weer net zo slecht te maken als hij geweest was ik boeken onder hevig gebrul smeekte hij me tussen zijn benen stand op zijn horens aan te midden van een slagveld van volgende morgen vroeg terugkwam trof ik de duivel in handtheek probeer maar een beetje bij de tijd te raken toen ik de dat ik er zelf maar heen ga hier is de sleutel van mijn biblio-

[p. 66]

chabib ibn chabib alors j'éclatai de rire tu es sans doute un de vieilles demoiselles en leur lisant la vie de harem de scheik parler non tu as vraiment raison dit-il je vais enrager un asile vraiment un diable trop peu cultivé pour que je continue à te cile dis-je si tu u' as pas encore lu les chants de maldoror tu es fois toute la vie dans l'oreille je me fâchais tout à fait imbé dit-il je vais corrompre un petit garçon en lui coulant d'ue original lui dis-je je n'aime pas le faust de goethe tu as raison tu veux faire le mal sous mon masque tâche au moins d'être extraordinairement convenable je sentis que je me fâchais si sous ton masque annonça-t-il je vais séduire une jeune fille ressemblait comme deux moustiques maigres ce soir je sors ments assis sur la chaise il avait mis mon chapeau et me quand je me suis retourné j'ai vu le diable dans mes vêtements sur une chaise et m'étais endormi la face vers le mur petit conte en prose pour moi-même j'avais déposé mes vête-

 

blaise cendrars c'est l'homme qui m'a appris le mot merde c'est l'homme qui m'a donné du courage je lui suis profondément reconnaissant sans cendrars sans moi tandis que j'écris son portrait me regarde et me dit merde tu n'y arriveras pas nous sommes tout seuls dans ma chambre le portrait de cendrars et moi souvent depuis des jours le matin il me dit merde tu es laid et le soir merde je m'emmerde

 

je l'imite

je prends le bouquin de monsieur neuhuys sur les poètes d'aujourd'hui avec tous ses noms et ses précis imprécis trop de noms et trop peu de mots autour des noms chapitre troisième jules romains georges duhamel charles vildrac léon-paul fargue luc durtain andré spire pierre drieu la rochelle rené arcos pierre-jean jouve nom d'un citron

je n'en sais rien et j'en ai marre

je prends le bouquin et je regarde cendrars il me dicte il

me vient à l'aide

[p. 67]

maar geef me mijn hoed en mijn pak terug beval ik ik denk toen barstte ik in lachen uit je bent vast een belezen duivel ze het haremleven van sjeik chabib ibn chabib voor te lezen een oudejongejuffrouwenhuis in opschudding brengen door verder mee te converseren nee je hebt echt gelijk zei hij ik ga je bent toch bepaald een te onontwikkelde duivel om nog niet zo stom zei ik je hebt de chants de maldoror niet gelezen in één keer het hele leven in te fluisteren ik werd kwaad doe hebt gelijk zei hij ik zal en jongetje gaan bederven door hem origineel te zijn zei ik ik houd niet van de faust van goethe je kwaad wilt doen met mijn masker op probeer dan althans soenlijk meisje verleiden ik voelde me kwaad worden als je jouw masker op stap kondigde hij aan ik ga een uiterst fatleken op elkaar als twee magere muggen vanavond ga ik met aan op de stoel zien zitten hij had mijn hoed opgezet en we muur toen ik me omdraaide heb ik de duivel met mijn kleren een stoel gelegd en was ingeslapen met mijn gezicht naar de klein verhaaltje in proza voor mezelf ik had mijn kleren op

 

biaise cendrars is de man die me het woord verdomme geleerd heeft hij is de man die me moed heeft gegeven ik ben hem diep erkentelijk zonder cendrars was ik er niet geweest terwijl ik schrijf kijkt zijn portret me aan en zegt tegen me verdomme het lukt je niet wij zijn helemaal alleen in mijn kamer het portret van cendrars en ik al dagenlang zegt hij vaak 's morgens tegen me verdomme wat ben jij lelijk en 's avonds ik heb er schijt aan

ik imiteer hem

ik pak het boek van meneer neuhuys over de dichters van vandaag met al die namen en al die onnauwkeurige nauwkeurigheden teveel namen te weinig woorden om die namen heen derde hoofdstuk jules romains georges duhamel charles vildrac léon-paul fargue luc durtain andré spire pierre drieu de la rochelle rené arcos pierre-jean jouve gadverdamme

ik weet er niks van en ik heb er genoeg van

ik pak het boek en ik kijk cendrars aan hij dicteert me hij

komt me te hulp

[p. 68]
 
je dis au diable tu me rases
 
tu m'ennuies
 
tu m'embêtes
 
tu m'emmerdes
 
rien de plus varié que la folie rien de plus ligotant que la
 
logique il me semble que c'est, par cendrars qui je sais cela
 
ceci au silencieux rêveur dans ma solitude*
 
 
 
je suis le poète de la folie
 
fo
 
folie verte libertine souillée
 
qui saute entre les murs des chambres
 
et tourne dans la rue danse entre les cheminées
 
crie coucou dans la fu     chevauche dans l'air
 
et ricane sur la ville
 
qu'y a-t-il de pareil à la fo
 
folie qui ressemble à une arba     et à une presqu'île et
 
à un citron et à un nouveau-né et à un chancelier et
 
à un canari et à toi et moi et à un hochet et à du thé de
 
camo     et à la musique chloroformée et aux cannes
 
à sucre et aux étoiles et aux crottins de che
 
tout est folie
 
où est la règle je ne vois pas de règle
 
folie illimitée originale
[p. 69]
 
ik zeg loop naar de hel ik baal van jou
 
je verveelt me
 
je zit me tot hier
 
je hangt me de strot uit
 
niets afwisselender dan de waanzin niets beklemmender dan
 
de logica ik geloof dat ik dat van cendrars heb geleerd
 
dit is voor de zwijgzame dromer in mijn eenzaamheid*
 
 
 
ik ben de dichter van de waanzin
 
wa
 
groene libertijnse bezoedelde waanzin
 
die tussen de muren van de kamers springt
 
en op straat ronddraait danst tussen de schoorstenen
 
kiekeboe roept in de ro     door de lucht rost
 
en grinnikt boven de stad
 
wat kan zich meten met de wa
 
waanzin die lijk op een kruisbo     en op een schiereiland
 
en op een ciroen en op een pasgeborene en op een
 
kanselier en op een kanarie en op jou en mij en op een
 
rammelaar en op kamilleth     en op de
 
gechloroformeerde muziek en op suikerriet en op de
 
sterren en op paardevij
 
alles is waanzin
 
waar regels zijn zie ik geen regel
 
onbegrensde oorspronkelijke waanzin
[p. 70]
 
au diable la logique
 
logique qui ligote baillonne limite et nous fait petits et
 
nous fait ressembler les uns aux autres
 
comme de grosses femmes dans des corsets étroits
 
comme de grosses femmes dans une polonaise
 
dansons
 
pêle-mêle l'un à côté de l'au     l'un contre l'au     l'un
 
sur l'au     chacun seul et tous nos-mêmes
 
différents en fo
 
originaux en folie
 
folie multiface richissime variante
 
au vieux diable suranné qui deviendra corrompu par contact avec les fous
 
au vieux diable anodin la logique
 
je suis le poète de ma fo
 
 
 
en haut la folie
 
folie de l'ivrogne du sadiste de l'ona
 
du maso     du féti     du pédé     du sodo
 
du poète mo     de l'imbé     et des nulli
 
folie fo     fo     fo
 
en haut les fous
 
à bas les penseurs les rêveurs les méditateurs les analystes
 
les investiga
 
pas d'admiration pour eux
 
beaucoup d'admiration pour eux
 
abondante toute admira
 
qu'ils étouffent dans notre admira
 
admira     bon marché journalière dégoûtante
 
admiration de compréhension
 
ce qui est petit est compris
 
les petits comprennent les petits
 
admiration glaire des égoûts
 
 
 
je méprise l'admira     toute compréhen
 
je méprise le journalier
 
la mère admire son produit gélatineux
[p. 71]
 
naar de hel met de logica
 
logica die knevelt ketent inperkt en ons klein maakt en op
 
elkaar doet lijken
 
als dikke vrouwen in nauwe corsetten
 
als dikke vrouwen in een polonaise
 
laten wij dansen
 
kris kras de een naast de an     de een tegen de an     de een
 
op de an     iedereen alleen en allemaal onszelf
 
verschillend in de wa
 
oorspronkelijk in de wa
 
veelzijdige schatrijke afwisselende waanzin
 
naar de oude overjarige duivel die bedorven zal worden
 
door het contact met de gekken
 
naar de oude onschadelijke duivel met de logica
 
ik ben de dichter van mijn wa
 
 
 
de waanzin leve hoog
 
waanzin van de dronkaard de sadist de ona
 
de maso     de feti     de pedo     de sodo
 
de mo     dichter de imbe     en de onbenu
 
waanzin wa     wa     wa
 
de gekken leven hoog
 
weg met de denkers de dromers de mediterenden
 
de analytici de onderzoe
 
geen bewondering voor hen
 
veel bewondering voor hen
 
overvloedig alle bewon
 
laat ze stikken in onze bewon
 
goedkope alledaagse rottige bewon
 
bewondering in begrip
 
wat klein is wordt begrepen
 
de kleintjes begrijpen de kleintjes
 
slijmerige rioolbewondering
 
 
 
ik veracht alle bewon     alle begri
 
ik veracht het alledaagse
 
de moeder bewondert haar kleverige produkt
[p. 72]
 
les hommes d'aujourd'hui admirent leurs ancêtres puants
 
que les sans-valeurs étouffent dans le fumier de l'admira
 
 
 
pour moi la fo
 
et les injures de la multi
 
et après cela les injures de la minori
 
je laisse rouler mes yeux et ricane
 
comme un fou
 
je laisse tomber sur eux une pluie de crachat
 
comme un fou
 
j'ouvre mon panta     et je montre mes fe
 
comme un fou
 
 
 
je suis le poète de ma propre fo

preuve de ma folie j'ai pris un bouquin pour me guider l'orientation actuelle de la conscience lyrique pour m'orienter l'orientation d'un autre

comme la terre était dégoûté de deux aveugles la pesanteur les abandonna et ils tombèrent dans l'espace et arrivés là l'un cherchait à suivre le chemin qu'avait pris l'autre

s'orienter est s'orienter dans un ensemble de détails orientés dans le chaos on se forme un chaos le fou raisonnant est le fou ridicule s'orienter pour prouver un chaos c'est la folie ridicule le fou sublime se crée un chaos dans le chaos et dans son chaos il est chaos

la folie sublime est la folie amusante

 
je me réveille
 
le ciel est un marin assis sur les maisons
 
où diable ai-je lu cela c'est rudement intelligent et si peu
 
banale quel esprit spécial qui a trouvé cela ce n'est pas du
 
compositeur d'un livre de cuisine
 
le ciel est un marin
 
et le marin est assis sur les maisons
 
sur les toits des maisons probablement oui probablement
 
c'est une intelligence tout à fait spéciale qui a pondu cet
[p. 73]
 
de mensen van nu bewonderen hun stinkende voorouders
 
laat de waardelozen stikken in de mesthoop der bewon
 
 
 
voor mij de waa
 
en de beledigingen van de mas
 
en daarna de belediging van de minderh
 
ik rol met mijn ogen en grijnslach
 
als een gek
 
ik laat een regen van speeksel op ze dalen
 
als een gek
 
ik doe mijn broe     open en toon ze mijn re
 
als een gek
 
 
 
ik ben de dichter van mijn eigen waa

als bewijs van mijn waanzin nam ik een boek om me te oriënteren in het lyrisch bewustzijn om me te oriënteren in de oriëntatie van een ander

omdat de aarde walgde van twee blinden liet de zwaartekracht hen los en ze vielen de ruimte in en eenmaal daar probeerde de een de weg te volgen die de ander was ingeslagen je oriënteren is je oriënteren in een geheel van georiënteerde details in de chaos je vormt jezelf een chaos de redelijk denkende gek is een belachelijke gek je oriënteren om een chaos te bewijzen is belachelijke waanzin de verheven gek schept zich een chaos in de chaos en in zijn chaos is hij chaos.

de verheven waanzin is de vermakelijke waanzin

 
ik ontwaak
 
de hemel is een zeeman die op de huizen zit
 
waar voor de duivel heb ik dat gelezen dat is verdomde
 
intelligent en zo weinig banaal welke bijzondere geest heeft
 
dat gevonden dat komt echt niet bij een kookboekenschrijver
 
vandaan
 
de hemel is een zeeman
 
en die zeeman zit op de huizen
 
op de daken van de huizen waarschijnlijk ja waarschijnlijk
[p. 74]
 
oeuf
 
on aurait pu dire
 
le ciel est une corbeille de concombres qui se rue dans la
 
rue
 
le ciel est un moutard assis sur le pot non cela ressemble
 
déjà trop au marin
 
le ciel est le cadre d'une montre qui indique onze heures
 
et quart
 
le ciel est un bol de mauvais café au lait
 
le ciel est un appareil photographique démoli
 
le ciel est le sourire de douglas fairbanks
 
le ciel est une poule mouillée
 
le ciel est le caleçon d'un membre de l'institut et encore
 
plus
 
mais on n'aurait jamais pu dire le ciel est un marin assis
 
sur les maisons
 
cette association d'idées marin bleu bleu-marin bleu de
 
ciel bleu bleu marin ciel ciel marin
 
c'est pas pissé
 
c'est surprenant
 
il faut une rare intelligence pour cela l'intelligence qui se
 
promène à grandes enjambées dans certains bâtiments
 
l'intelligence des yeux intenses

j'ouvre les yeux je baille je dis merde bonjour à biaise je me tire de mon lit je vais sur le boulevard écrire une poésie je dédie ceci à l'intelligence du bon poète jean cocteau*

[p. 75]
 
het is een heel bijzondere intelligentie geweest die dat ei
 
gelegd heeft
 
je zou hebben kunnen zeggen
 
de hemel is een mand met komkommers die de straten in
 
stormt
 
de hemel is een kleuter die op de pot zit nee dat lijkt al
 
teveel op die zeeman
 
de hemel is de rand van een horloge dat op kwart over elf
 
staat
 
de hemel is een kom slechte koffie met melk
 
de hemel is een kapot fototoestel
 
de hemel is de glimlach van douglas fairbanks
 
de hemel is een verzopen kip
 
de hemel is de onderbroek van een lid van het instituut en
 
nog meer
 
maar je zou nooit hebben kunnen zeggen de hemel is een
 
zeeman die op de huizen zit
 
die gedachtenassociaties zeeman blauw marineblauw
 
hemelsblauw zeeblauw hemel hemel zee
 
dat is geen kattepis
 
dat is verbijsterend
 
daarvoor is een zeldzame intelligentie nodig de
 
intelligentie die met ferme stappen door bepaalde
 
gebouwen beent de intelligentie van de doordringende
 
blik

ik doe mijn ogen open ik gaap ik zeg verdomme goeiemorgen tegen biaise ik hijs me uit mijn bed ik loop de boulevard op om een gedicht te schrijven dat ik opdraag aan de intelligentie van de goede dichter jean cocteau*

[p. 76]
 
mes yeux sont pleins comme l'armoire à provision d'un
 
épicier
 
mon âme est comme un couple en rutlie qui s'embrasse
 
dans la ruemée
 
le soleil brûlelie comme l'eau de mer sur une plaie pourris-
 
santelète
 
je joue avec mes doigts
 
pourquoi     que veux-je dire
 
la vie sur les boulevards est comme des affiches bario-
 
léesmilles sur une pissottièreval
 
c'est     je ne veux m'exprimer davantage
 
l'autobustre ronronne comme un scarabéetre enragétre
 
l'esprit d'oscar wilde a fait banqueroutelie
 
je     je ne puis m'exprimer davantagelie
 
au fond c'est bêteniste
 
du café vient le sabbath du jazzchiste
 
 
 
tjrsst
 
crang
 
dreng-dreng
 
bou bou bou bou bou bac bac
 
riiiiiiiiiiiiiiiit
 
-.-.---..--.. .-.-. ..- .-..
 
lou lou lou lou lou lou lou
 
djoutt quic quic
 
j'suis un gosse qui cherche son papa tatatata
 
crang
 
dreng
 
je suis un gramophone cassé
 
voilà une fille en robe noirechiste
 
grandes lèvres maquilléesraste
 
et     je ne sais quoi
 
mon amour est comme un fromagemiste de hollande
 
rond de forme
 
et rouge de couleur comme un amourderne vieillotcile
 
et jaune et farineux à l'intérieurtés
 
et salélie comme les larmeslie d'un danseuselie
[p. 77]
 
mijn ogen zijn vol als de provisiekast van een kruidenier
 
mijn ziel is als een bronstiganzin paar in omhelzing op
 
straatok
 
de zon brandtanzin als het zeewater in een rottende
 
wondog
 
ik speel met mijn vingers
 
waarom     wat wil ik zeggen
 
het leven op de boulevards is als kakelbonte
 
aanplakbiljettenee op een pisbakgen
 
het is     ik wil me niet verder uitdrukken
 
de autobusder ronkt als een woedendeder mestkeverder
 
de geest van oscar wilde is bankroetanzin gegaan
 
ik     ik kan me niet verderanzin uitdrukken
 
het is eigenlijk stomnist
 
uit het café komt de sabbath van de jazzchist
 
 
 
tjrsst
 
krang
 
dreng-dreng
 
boe boe boe boe boe bak bak
 
riiiiiiiiiiiiiiit
 
-.-.---..--...-.-...-.-..
 
loe loe loe loe loe loe loe
 
dsjoett kik kik
 
'k ben een jochie op zoek naar zijn pa tatatata
 
krang
 
dreng
 
ik ben een stukke gramofoon
 
daar staat een meisje in een zwarte jurkchist
 
grote geverfde lippenrast
 
en     ik weet niet wat
 
mijn liefde is als een hollandse kaasmiet
 
rond van vorm
 
en rood van kleur als een ouwelijkederne liefdeciel
 
en geel en melig van binnenllen
 
en zoutanzin als de tranenanzin van een danseresanzin
[p. 78]
 
mon amour est pour la fille en robe noireteurs elle rit
 
elle grimace comme un cheval qu'on chatouille
 
elle vient elle vient elle vient elle vient
 
elle marche sur mes piedstion
 
c'est la demoiselle du bartion
 
je reprend mon amourtion qui ressemble à un fromage de
 
hollande
 
un fromage de hollande ne doit pas aller à une demoiselle
 
de bartion
 
putainsion pompadourtion de comptoirlie
 
 
 
tjrsst
 
crang
 
j'suis un gossetude qui cherche-té son papalon tatatataaa
 
trarara boum
 
boum, cacaca
 
tiquetong tiquetong tiquetong clic clic
 
cliquesses
 
je mange mon amour au soleil

c'est insuffisant cul-de-jatte d'une intelligence au poteau lisons les visions de jean epstein la poésie d'aujourd'hui un nouvel état d'intelligence lettre de biaise cendrars la psychose générale tracée et un tas d'autres choses nouvelles qui ne sont pas psy-choses

non va j'en ai soupé

la nouvelle intelligence d'un autre aura une barbe blanche chez moi je ne lis plus rien c'est l'arrivée de la vraie intelligence cherchons tout seul le nouveau et si je ne trouve pas ma nouvelle intelligence à moi je me contenterai d'une bêtise tout battant neuve d'ailleurs pour trouver la bêtise on a besoin d'une titanesque intelligence

 

si tu es nul cultive ta nullité comme les fleurs sur un vase de chine car si ta nullité n'était pas rien elle serait probablement toi

[p. 79]
 
mijn liefde is voor het meisje in de zwarte jurkkers ze lacht
 
ze grijnst als een paard dat gekieteld wordt
 
ze komt ze komt ze komt ze komt
 
ze loopt op mijn voetendering
 
het is de barjuffrouwdering
 
ik ga verder met mijn liefdedering die op een hollandse
 
kaas lijkt
 
een hollandse kaas komt niet toe aan een
 
barjuffrouwdering
 
hoerp kantoordering-pompadournzin
 
 
 
tjrsst
 
krang
 
'k ben een jochiesa op zoekheid naar zijn pak tatatataaa
 
trararaboem
 
boem kakaka
 
tikketong tikketong tikketong klik klik
 
kliket
 
ik verorber mijn liefde in de zon

het is ontoereikend de intelligentie verminkt weg ermee laten we de visioenen van jean epstein lezen la poésie d'aujourd'hui un nouvel état d'intelligence lettre de biaise cendrars la psychose général tracée en een hoop andere ‘choses nouvelles’ die geen ‘psy-choses’ zijn

nee ik heb er mijn buik van vol

de nieuwe intelligentie van een ander kan van mij de pot op ik lees niets meer de ware intelligentie is gekomen laten we enkel het nieuwe zoeken en als ik mijn eigen nieuwe intelligentie niet vind dan hou ik het wel bij een splinternieuwe stompzinnigheid trouwens om de stompzinnigheid te vinden heb je een gigantische intelligentie nodig

 

ben je een onbenul koester dan je onbenulligheid als een boeket in een chinese vaas want als je onbenulligheid niet niets was zou ze waarschijnlijk jou zijn

[p. 80]

je me réveille encore

devant le soleil qui m'éclaire dans mon lit je constate froidement que je suis un génie il faut commencer par ceci le reste viendra à temps je suis c'est bien sûr bien décidé poète moderne et génie que d'autres déclarent tout cela et plus peut-être entre les lignes en lâches hypocrites je veux écrire ouvertement et bien sur les lignes je jure la main étendu vers ma table de nuit où dort le pot de chambre rassasié que je ne suis rien qu'un génie on n'est que ce que l'on se sent que d'autres constatent qu'ils sont débutants petit-talents humbles travailleurs pauvres artistes ou même arbitres suprêmes si cela leur suffit je ne puis m'en contenter et commence par me proclamer génie

vous dites que tout le monde en jugera autrement mes pauvres amis mais tout le monde c'est des imbéciles mais tout le monde sait cela et les génies ne sont jamais acceptés qu'après leur décomposition or je suis encore bien vivant lorsque le bouddha aboghasida commencera son règne qui sera celui de la cinquième phase de ce monde lorsque le sauveur maitreya sera là personne ne pourra plus nier le génie que je fus gobez ceci

je suis un génie ai-je dit je le sais je le sens faut-il le prouver allons donc comme ce grand bêta de nietzsche peut-être pourquoi je suis si sage pourquoi je suis si malin pourquoi j'écris de si bons livres mais c'est ridicule il a éprouvé le besoin de se convaincre puis d'expliquer aux autres ce coco fichtre non regardez plutôt le fin jean cocteau alors qui se fait si souvent un nietzsche d'eau sucrée accomodé pour les salons des petites dames du monde sait-il expliquer lui sait-il s'expliquer mais non il se sent surhomme tout bonnement seulement il ne le dit pas encore c'est une faute il le fait entendre sans le dire le modeste eh bien moi je le dis je n'ai pas besoin de me prouver quelques chose et quant aux autres la première qualité du génie est de s'en ficher je proclame froidement mais à tue-tête et sans la moindre preuve mes enfants puisque je suis génie que je suis génie

et pourquoi ce génial monsieur birot n'est-il pas un génie

[p. 81]

ik word weer wakker

tegenover de zon die mij beschijnt in mijn bed constateer ik koel dat ik een genie ben daar moet ik mee beginnen de rest komt later ik ben dat staat als een paal boven water modern dichter en genie laat anderen dat allemaal misschien maar laf en hypocriet tussen de regels door laten blijken ik wil openlijk schrijven welaan bovenop de regels zweer ik met de hand gestrekt naar mijn nachtkastje waar de gevulde pispot rust dat ik niets anders dan een genie ben men is slechts wat men zich voelt laat anderen maar constateren dat ze beginnelingen zijn kleine talenten bescheiden werkers armzalige artiesten of zelfs opperste scheidsrechters als ze dat voldoende is ik kan me daarmee niet tevreden stellen en begin met mezelf tot genie uit te roepen

jullie mogen dan zeggen dan iedereen er wel anders over zal oordelen mijn arme vrienden maar iedereen is imbeciel en iedereen weet dat en genieën worden pas aanvaard na hun ontbinding wel ik ben nog springlevend als de boeddha aboghasida zijn regering zal aanvaarden en de vijfde fase van deze wereld dus begint als de redder maitreya gekomen zal zijn zal niemand het genie dat ik was meer kunnen ontkennen zo die zit

ik ben een genie zei ik ik weet het ik voel het moet ik het bewijzen kom nou zeker zoals die grote sukkel van een nietzsche waarom ik zo verstandig ben waarom ik zo uitgeslapen ben waarom ik van die goede boeken schrijf dat is toch belachelijk hij had het nodig zichzelf te overtuigen en het daarna aan anderen uit te leggen die rare kwast nee kijk dan liever naar de verfijnde jean cocteau die zichzelf zo vaak vermomt als fondanten nietzsche aangepast aan het theekransje van de beau monde kan hij het soms verklaren kan hij zichzelf verklaren welnee hij voelt zich gewoon übermensch alleen zegt hij het nog niet dat is een fout hij laat het horen zonder het te zeggen bescheiden als hij is nou ik zeg het wel ik hoef mezelf niets te bewijzen en wat de anderen betreft de voornaamste eigenschap van het genie is er lak aan te hebben ik verklaar hier koel maar luidkeels en zonder het geringste

[p. 82]

parce qu'il écrit une poésie ouaouaouaoua hihihi hihihi etc pour expliquer ensuite ses sons géniaux par un titre bourgeois avion parce qu'il écrit tout un roman sans le moindre signe de ponctuation pour reculer devant la suppression des majuscules mais ne nous-occupons plus des géniaux débutants en ce jour où nous nous sentons sûr de notre propre génie bien cuit

 
je cherche l'intelligence
 
en poète
 
d'aujourd'hui
 
sur du papier blanc
 
que je veux remplir d'intelligence
 
mes recherches feront un long poème
 
poème unité
 
d'unité abracadabrante
 
d'ordre bouleversé
 
 
 
chercher l'intelligence chercher la rue
 
dans ma chambrette mon intelligence au berceau
 
est étranglée par les murs
 
et le portrait chuchote toujours
 
tout bas
 
merde tu n'y arriveras pas
 
 
 
l'arme la plus puissante de notre siècle
 
est le stylo
 
puis la bouche d'une femme
 
armée de fausses dents
 
la bouche parfumée d'une femme
 
femmes parfumées
 
au commencement
 
comme certaines cigarettes
 
je vois une bouche qui prononce
 
qu' l' diab' brûl' ben les coureu
 
rien que ça
[p. 83]

bewijs jongelui dat ik een genie ben omdat ik een genie ben en waarom is die geniale meneer birot geen genie omdat hij wawawawa-hihihi-hihihi-enz-poëzie schrijft en daarna zijn geniale klanken verklaart met een burgerlijke titel als avion omdat hij een hele roman schrijft zonder één leesteken maar terugschrikt voor het weglaten van de hoofdletters maar laten we ons niet meer bemoeien met de geniale beginnelingen op deze dag dat we ons zo zeker voelen van ons eigen weldoorbakken genie

 
ik zoek de intelligentie
 
als dichter
 
van vandaag
 
op wit papier
 
dat ik wil vullen met intelligentie
 
mijn onderzoek zal een lang gedicht opleveren
 
een gedicht als eenheid
 
overdonderende eenheid
 
van omvergeworpen orde
 
 
 
op zoek naar intelligentie op zoek op straat
 
in mijn kamertje wordt mijn intelligentie
 
in de wieg gesmoord door de muren
 
en het portret fluistert maar steeds
 
heel zachtjes
 
verdomme het lukt je nooit
 
 
 
het machtigste wapen van onze eeuw
 
is de vulpen
 
daarna de mond van een vrouw
 
leger van valse tanden
 
de geparfumeerde mond van een vrouw
 
geparfumeerde vrouwen
 
in het begin
 
als sommige sigaretten
 
ik zie een mond die articuleert
 
gofferdommese teringhoe
 
verder niets
[p. 84]
 
la rue le trottoir
 
le pavé est une peinture cubiste
 
les chapeaux de paille flottent
 
orinoco hudson
 
mestizes fumants
 
métèques
 
comme moi
 
barbiches yeux malades seins égarés
 
je m'asseois devant un bistro
 
voici mesdames et messieurs de quoi se distraire le sourire
 
trois numéros différents cinquante centimes au lieu de
 
trois francs
 
bronqueron queron queron pott pott
 
claaaan claaaan
 
le journal
 
monsieur take jonesco est mort
 
une dépêche de rome annonce
 
de rhum
 
sans blague
 
paule jacques est laide
 
elle va tuer un film
 
il n'y a pas de secret
 
qui pleure le mieux
 
landru est le barbe-bleue moderne
 
et madame bessarabo aime à faire les malles
 
l'épilogue touchant
 
contes drolatiques
 
pêche au brochet de marcel capy
 
qui n'est pas cami
 
l'amie d'un financier anglais
 
arrêtée après un krach de 200 millions
 
qu'en dit l'auteur de panama
 
il n'aime pas le docteur caligari
 
divers
 
et le passeport sur les yeux
 
nouveau code de la route
 
donne-moi un trimoteur caudron
[p. 85]
 
de straat het troittoir
 
het plaveisel is een kubistisch schilderij
 
de strohoeden stromen
 
Orinoco hudson
 
rokende mestiezen
 
buitenlanders
 
net als ik
 
baardjes zieke ogen verdwaalde borsten
 
ik ga zitten voor een kroeg
 
en hier dames en heren amusement glimlachen drie
 
verschillende nummers geen drie francs maar vijftig cen-
 
times
 
bronkeron keron keron pott pott
 
klaaaan klaaaan
 
de krant
 
meneer take jonesco is dood
 
een bericht uit rome meldt
 
van rum
 
verdomd waar
 
paule jacques is lelijk
 
ze gaat een film vermoorden
 
het is geen geheim
 
wie het beste huilt
 
landru is de moderne blauwbaard
 
en madame bessarabo pakt graag haar koffers
 
de roerende epiloog
 
guitige vertelsels
 
snoekvissen door marcel capy
 
dat is niet snappie
 
de amie van een engelse geldschieter
 
gearresteerd na een krach van 200 miljoen
 
wat zegt de schrijver van panama ervan
 
hij houdt niet van dokter caligari
 
divers
 
en het paspoort tot zijn ogen
 
nieuwe verkeersregels
 
geef me een driemotorig vliegtuig
[p. 86]
 
le lait parfait est gloria
 
abonnement un an 48 francs
 
sans la dépense de certains francs inutiles
 
inutile de vivre
 
rapport éventuel
 
orican 144 ’ 91
 
faunus 67 50 30
 
decurion 85 ’ 41 ’
 
mousse de glycerine trésor pour la peau
 
monsieur arditi
 
fauché le pré
 
mais la roue tourne au milieu du der- graisses en savons
 
solubles la choléristine qui en d'autres fermes il est dès
 
troisième devant pendennis patrie ouverture bizet vous
 
trouverez la crème tokalon dans tous les bons magasins
 
vitelli parut légèrement surpris
 
et que fait rocambole
 
la bourse pour plaire à paul morand
 
la physionomie paraît satisfaisante
 
l'attention se concentre
 
sur le groupe ottoman
 
où le turc unifié
 
enregistre
 
enregistre
 
les sud-africaines font bonne contenance
 
de beers soutenue
 
espagne 180 25 180 50
 
pedro rira-t-il
 
londres 51 5 51 18
 
jeff sourira
 
hollande 445 25... ...
 
j'ai horreur des points
 
 
 
donnez un bock
 
des femmes qui passent
 
caoutchouc en coton
 
il y a les lèvres de caoutchouc
[p. 87]
 
en melk is goed voor elk
 
jaarabonnement 48 francs
 
zonder uitgave van bepaalde zinloze francs
 
zinloos is het leven
 
eventueel verband
 
orican 144 ’ 91
 
faunus 67 50 30
 
decurion 85’ 41’
 
glycerineschuim een weelde voor de huid
 
meneer arditi
 
geen cent te makke
 
maar het wiel draait te midden der la-oplossende vetten en
 
zepen cholesterine die op andere boerderijen vanaf de
 
derde al voor verhangen vaderland ouverture bizet
 
tokalon-crème vindt u in alle goede warenhuizen
 
vitelli leek lichtelijk verrast
 
en wat doet de beurs
 
bizar om paul morand te behagen
 
de gelaatsuitdrukking leek bevredigend
 
de aandacht richt zich
 
op de ottomaanse groep
 
waar de vereende turk
 
waarneemt
 
waarneemt
 
de zuidafrikanen houden zich haaks
 
de beers prijshoudend
 
spanje 180 25 180 50
 
zal pedro lachen
 
londen 51 5 51 18
 
zal jeff grijzen
 
holland 445 25... ...
 
ik heb de pest aan puntjes
 
 
 
geef een pint
 
vrouwen die langslopen
 
katoenen rubber
 
er zijn rubberen lippen
[p. 88]
 
et les lèvres de velours
 
rouge     bleu     violet     beige
 
un ami me dit des voix de velours jaune
 
être amoureux d'un homme et de sa soeur à la fois
 
c'est bizarre
 
une délicieuse brunette
 
un appétissant blondin
 
des lèvres de velours graissé
 
quelle horreur que le velours poilu
 
mais quelle chute
 
galilée quelle chute newton
 
que penser à des lèvres de velours carmin
 
et voir tout d'un coup à trois centimètres
 
en pleine réalité
 
des lèvres de coton
 
de coton rayé
 
et le sourire divin
 
exécuté par 44 crocs jaunes
 
44 morceaux de fromage     gruyère
 
 
 
je veux les poèmes d'amour
 
on a tourné le dos à l'amour
 
mais on regarde avec les
 
judas
 
je me méfie
 
 
 
le premier homme disait à la première femme
 
ugh ugh ugh
 
ugglo ugglo ugglo
 
glou glou glou
 
gluc
 
comme un anglais dit luck
 
voix sortant des orteils
 
la première femme
 
ngwouc ngwouc ngwouc
 
ngwouc ngwouc guhguh
 
désir
[p. 89]
 
en fluwelen lippen
 
rood     blauw     paars     beige
 
een vriend vertelt me stemmen van geel fluweel
 
verliefd zijn op een man en tegelijk op zijn zus
 
dat is raar
 
een verrukkelijke brunette
 
een smakelijke blonde jongen
 
lippen van vettig fluweel
 
wat afschuwelijk is harig fluweel
 
maar wat een dreun
 
galileï wat een dreun newton
 
om te denken aan lippen van karmijnrood fluweel
 
en dan opeens op drie centimeter afstand
 
zo werkelijk als wat
 
lippen van katoen te zien
 
van gestreept katoen
 
en de goddelijke glimlach
 
ontplooid door 44 gele tanden
 
44 stukken gruyère     kaas
 
 
 
ik wil liefdesgedichten
 
ze hebben de liefde de rug toegekeerd
 
maar ze houden rekening met de
 
judassen
 
ik vertrouw het niet
 
 
 
de eerste man zei tegen de eerste vrouw
 
ugh ugh ugh
 
ugglo ugglo ugglo
 
gloe gloe gloe
 
gluk
 
zoals een engelsman luck zegt
 
met een stem vanuit de tenen
 
de eerste vrouw
 
ngwoek ngwoek ngwoek
 
ngwoek ngwoek ngwoek
 
verlangen
[p. 90]
 
trrlie trrlie
 
trrrlie ie ie ie
 
recul
 
ngwou ou ou h
 
rage
 
ugh rrr ugh rrr ugh rrr rrrugh
 
rrgh
 
corps bras poils abondance de poils
 
crocs griffes
 
peurragedésir
 
rrugh ngwouc wuuuh wuuuh rrrgh ugh
 
wuuuh ugh wic wic rrrgh grrr qwi qwi
 
ughrrr
 
ébats
 
le premier homme et la première femme
 
ne connaissaient pas le féminisme
 
homme force
 
femme soumission câline
 
ngouc wic wic ngouc ngououh mh mh mh
 
wic wic bien bien sois tranquille
 
rrrgh
 
grogner est contentement
 
fin de poésie primitive
 
 
 
je suis fatigué
 
mais je veux l'amour
 
toujours l'amour
 
le livre le plus moderne de l'amour est le kama soutra
 
à montmartre près du sacré-coeur
 
l'amour a changé de caractère
 
carte postale colorée
 
par du fard bon marché
 
près du sacré-coeur l'amour est un petit souvenir
 
que les touristes emportent pour vingt sous
 
les séraphins étonnés
 
chantaient en jouant de la flûte
 
oh sacré coeur de jésus de jésus de jésus
[p. 91]
 
trrlie trrlie
 
trrrlie ie ie ie
 
terugtrekken
 
ngnoe oe oe h
 
woede
 
ugh rrr ugh rrr ugh rrr rrrugh
 
rrrgh
 
lijf armen haren overvloed aan haren
 
slagtanden
 
angstwoedeverlangen
 
rrrugh ngwoek wuuuh wuuuh rrrgh ugh
 
wuuuh ugh wik wik rrrgh grrr kwi kwi
 
ughrrr
 
gestoei
 
de eerste man en de eerste vrouw
 
kenden het feminisme niet
 
man kracht
 
vrouw aanhalig onderworpen
 
ngoek wik wik ngoek ngoeoeh mh mh mh
 
wik wik kom kom kalm nou maar
 
rrrgh
 
knorren is tevredenheid
 
einde van primitieve poëzie
 
 
 
ik ben moe
 
maar ik verlang naar liefde
 
altijd maar liefde
 
het modernste boek over de liefde is de kama soetra
 
in montmartre vlakbij de sacré-coeur
 
is de liefde van karakter veranderd
 
een prentbriefkaart gekleurd
 
met goedkope makeup
 
vlakbij de sacré-coeur is de liefde een souveniertje
 
dat toeristen meenemen voor twintig sou
 
de verbaasde serafijnen
 
zongen al blazend op hun fluit
 
o heilig hart van jezus van jezus van jezus
[p. 92]
 
oh sacré coeur de jésus
 
qui t'a donc foutu là-dessus
 
la chanson n'est pas nouvelle
 
amour du kama soutra
 
un poème d'amour s'il vous plaît
 
composé sans fatigue
 
un poème en prose joli comme une vierge qui a la rougeole
 
et
 
autre chose

(Les manuscrit s'arrête tout à coup sur ces mots:)

Mélanger le Kama Soutra avec les théories d'Einstein, les propos bolchevistes de Lénine et Trotsky, ensuite avec le ‘nouvel état d'intelligence’ selon Jean Epstein.

 

Apres ceci:

 
Le poème des jurons;
 
la danse de l'algèbre;
 
la macédoine de syllabes;
 
la poésie en cryptographie;
 
le poème en alphabet morse;
 
la poésie internationale;
 
et encore plus qu'on trouvera...

(Note du Trouveur. - J'ai encore trouvé ceci, écrit au crayon, et soit preuve de l'amnésie cérébrale dont parle le docteur Grattefesces, soit un hors-d'oeuvre de la macédoine de syllabes annoncée. Ou bien: est-ce tout simplement la langue de Poulo-Djawa? Les quelques mots apparemment français comme je, un, qui, est, etc. feraient croire que non; on a même pot et sent, tandis que le dernier mot: sesro, évoque irrésistiblement roses. Quoi que ce soit, j'ai cru devoir publier quand même ce charabia, pour respecter le manuscrit du pauvre Bodor, et pour le cas où d'autres sauraient le déchiffrer. Paris est philologue et polyglotte.)

[p. 93]
 
o heilig hart van jezus
 
zeg ons of 't vis of vlees is
 
een nieuw liedje is het niet
 
liefde in de kama soetra
 
een liefdesgedicht astublieft
 
vervaardigd zonder vermoeidheid
 
een prozagedicht zo mooi als een maagd met de mazelen
 
en
 
iets anders

(Het manuscript breek plotseling af met deze woorden:)

De Kama Soetra vermengen met de theorieën van Einstein, de bolsjewistische praat van Lenin en Trotski en vervolgens met de ‘nieuwe intelligentiestaat’ volgens Jean Epstein.

 

Hierna:

 
Het vloekgedicht;
 
de algebradans;
 
het lettergrepenratjetoe;
 
het gedicht in geheimschrift;
 
het gedicht in morse;
 
het internationale gedicht;
 
en wat we nog meer vinden...

(Noot van de vinder. - Ik heb nog het hiervolgende gevonden, met potlood geschreven en ofwel een bewijs van het geheugenverlies waarvan dokter Billencratz rept, ofwel een voorproefje van het aangekondigde lettergrepenratjetoe. Of is het gewoon de taal van Poulo-Djawa? Enkele leesbare woorden als ik, een, wie, is, enz. doen denken van niet; we treffen zelfs pot en bied aan, terwijl het laatste woord, zenro, onweerstaanbaar aan rozen doet denken. Hoe het zij, ik heb toch gemeend dit koeterwaals te moeten publiceren, uit eerbied voor het manuscript van de arme Bodor, en voor het geval anderen het weten te ontcijferen. Parijs is tenslotte een filologische en polyglotte stad.)

[p. 94]

Ai je crité un quinbou qui est ne ni à erlou, ni à merbla.

On que ait ne pas la setisot de loirvou ver prou que est ce un pot de demer, car je le freof mecom tel à tous les deuxmer qui ont me désmerem.

Et on que ait ne non plus le cegenlitelin de loirvou verprou que ma demer sent les sesro.

(Signé) bodor guîla

[p. 95]

Ik heb een jeboek gevenschre dat le zenprij noch le kenla is.

Laat mandnie zo schiftge zijn te lenwil bezenwij dat hel een pot met lendrol is, want ik bied het als danzonig aan aan leal lendrol die voor mij de pot op nenkun.

En laat ook mandnie zo gentlitelin zijn te lenwil bezenwij dat mijn lendrol kenrui naar zenro.

(Getekend) bodor guila.

‘Quireouit’

Sanatorium van Dr. Julius Billencratz

voor geestelijke aandoeningen

 

Strond-aan-de-Knicker (NB)

Tel. nr. 3

Medische Verklaring

 

Ondergetekende, doctor in de medicijnen, bevestigt persoonlijk te hebben gezien, onderzocht en ondervraagd Bodor, Guíla, geboren te Betawi (Poulo-Djawa), wonende Rue Tholozé, Parijs (18e arr.), vrijgezel, en verklaart dat zijn toestand een opname eist van tenminste een jaar in een gespecialiseerde inrichting, daar genoemde persoon lijdt aan geheugenverlies als gevolg van een onvoldoende begeleide poging om een opperste graad van verstandsverbijstering te bereiken.

Gedaan te Strond-aan-de-Knicker, de 17e augustus 1922.

NB. In mijn hoedanigheid van medicus heb ik geen enkel bezwaar tegen de publikatie van het manuscript, dat in zijn jaszak werd aangetroffen, daar het het beste bewijs vormt van de juistheid van mijn verklaring en tegelijk uitstekend kan dienen als waarschuwing voor andere roekelozen.

[p. 96]



illustratie

*plus tard. C'est en relisant ceci que j'ai cru devoir faire tout de même un effort. Voilà pourquoi de ma précédente poésie florentine j'ai fait sauter chaque sixième mot, me réhabilitant ainsi devant mes lecteurs! Napoléon fit fusiller parfois un rebelle sur dix, j'ai expulsé un rebelle sur six: rebelles trop logiques contre ma jeune audace! Mais devant ceux qui préfèrent toujours les vieux chemins, je jette ici, d'un geste méprisant, le troupeau consterné des mots superflus:
nom et que je souvenirs Victor homme ici cream la blond on au l' chauve florentins Vecchio au avec albergo du une j' nous d'Annunzio tête déchiré tard pauvre caffe caffelatte un nouveau un dans m' et et de nous la deviens mais Mariette Trattoria dans rien storione carciofi manzo de demande de beaucoup des un conte mais elle avec exposition de mauvais celui-ci deux allemande fascistes le ma et d' me male bene dans Firenzo Florence paille paille ai encore veux San que il une la San Mariette pleut raison une ou d' de automne vie fée fée
*later. Terwijl ik dit doorlas bedacht ik dat ik toch eens een poging zou moeten wagen. Vandaar dat ik uit mijn voorgaande Florentijnse vers elk zesde woord heb weggelaten, om me zo tegenover mijn lezers te rehabiliteren. Napoleon liet soms één op de tien opstandelingen neerschieten, ik heb één op de zes opstandelingen eruitgegooid: de te logische opstandeling tegen mijn jeugdige overmoed! Maar degenen die nog steeds de voorkeur geven aan de platgetreden paden, werp ik hier, met een minachtend gebaar, de onthutste kudde overbodige woorden voor de voeten:
ik doen keer herinneringen de Victor man Hier Ik rosé gevoelig gevild de De kaal in Mariette een met Albergo de een ik waar d' Annunzio op het en Arme caffé-caffelatte nieuw Een in me mijn witte capuccino over ik neus van zakdoek staat, niets olio di di stempelvlek om ober iets ik open antipathiek vuil zij Palazzo aanbid Nog een zo Overal En volk baard er verschijnen met o de en gezamenlijk een strohoed als herinneringen en een maar en de San wond herderinnetje Mariette sprookjesfee een van herfst leven een
*plus tard. J'ai appris que de toute façon la rime régulière a perdu de sa valeur rythmique. L'oreille est fatiguée pour l'avoir trop entendue. J'ai donc, dans mon hymne à Saint-Pierre, mis la rime avant chaque vers. Que ceux qui veulent replacer la rime le fassent par un effort personel qui: 1o les rendra responsables de cette dangereuse manie; 2o leur donnera peut-être l'illusion d'une rime rédimée.
*later ik heb gehoord dat hoe dan ook het regelmatige rijm zijn ritmische waarde heeft verloren. Het oor is moe omdat het dat teveel gehoord heeft. Ik heb dus in mijn lofzang aan Sint Pieter het rijm vóór elke versregel gezet. Laat degenen die het rijm weer terug willen hebben dat zelf maar doen, zodat ze 1. zelf verantwoordelijk zijn voor die gevaarlijke manie; 2. misschien de illusie krijgen het rijm vrijgekocht te hebben.
*remarque. - Afin de reposer le lecteur qui doit être à bon droit découragé pour avoir lu X pages écrites de façon tellement ‘classique’, j'ai voulu donner à ce conte diabolique le charme inattendu d'un homme qui marche sur sa tête.
*opmerking. - Ter ontspanning van de lezer die terecht ontmoedigd moet zijn na het lezen van pagina's die op zo'n ‘klassieke’ manier geschreven zijn, wilde ik dit duivelse sprookje de onvoorziene bekoring geven van een man die op zijn kop loopt.
*remarque. - Tout le monde sait maintenant - après qu'on a parlé de pensée-phrase et de pensée-association - que non seulement les auteurs ‘modernes’ ne sont pas des imbéciles mais quils n'écrivent même pas pour des imbéciles. Le lecteur doit avoir la pensée-suppléante. Dans la poésie que j'ai faite pour M. Cendrars, j'invite mes lecteurs à boucher quelques trous et à jusitifier ainsi ma pensée-complimentante.
*opmerking. - Iedereen weet inmiddels - nu er sprake is geweest van gedachtenzin en gedachtenassociaties - dat de ‘moderne’ schrijvers niet alleen niet idioot zijn maar dat ze zelfs niet schrijven voor idioten. De lezer moet aan gedachtenwaarneming doen. In het gedicht dat ik voor dhr. Cendrars heb gemaakt nodig ik mijn lezers uit enkele gaten te dichten en zo recht te doen aan mijn gedachtelof prijzing.
*remarque. - Dans la poésie pour M. Cocteau j'ai fourré toutes les syllables arrachées à la poésie pour M. Cendrars. Qu'on prenne le lecteur pour un homme intelligent, ce n'est pas une raison pour le voler; surtout quand, en ne le volant pas, on peut lui prouver qu'on le croit capable, non seulement d'une addition, mais aussi d'une soustraction.
*opmerking - In het gedicht voor dhr. Cocteau heb ik alle lettergrepen gestop die ik uit het gedicht voor dhr. Cendrars heb gehaald. Dat je de lezer als een intelligent mens beschouwt is nog geen reden om hem te bestelen; temeer daar je, door hem niet te bestelen, kunt bewijzen dat je niet alleen in staat bent tot een optelling maar ook tot een aftrekking.